Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Μ. Καραγάτσης. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Μ. Καραγάτσης. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Δευτέρα 19 Ιανουαρίου 2026

Ρε τι τραβάμε με την Πατριαρχία

Του ΜΑΝΩΛΗ ΒΑΡΔΗ


Όλες οι συνεντεύξεις των πρωταγωνιστών της τηλεοπτικής Χίμαιρας του Καραγάτση έχουν κάτι να μας πουν και για την πατριαρχία, απέναντι στην οποία εξεγείρεται η Μαρίνα που αναζητεί τον ερωτισμό του κορμιού της. Και εδώ αναρωτιέσαι: ή καταθέτουν την απαραίτητη «ομολογία πίστης» για τις ανειλημμένες υποχρεώσεις των γυρισμάτων (χρηματοδοτήσεις κ.α.) ή όντως εννοούν ότι από τα 10 πράγματα που έχουν να πάρουν από το βιβλίο του Καραγάτση, αυτοί επιλέγουν την κριτική στην πατριαρχία. Τώρα, αλήθεια, ο Καραγάτσης δεν είναι σεξιστής και απαξιωτικός προς τις ορμές των γυναικών; Μα για αυτό δεν έγινε η λογοτεχνική αναταραχή προ μηνών; Και η απορία μου είναι πως ηθοποιοί καλοί στις δουλειές τους λένε τέτοιες ανοησίες, σαν να μην έχουν καταλάβει τίποτε από το περιεχόμενο του βιβλίου. Και πώς μπορούν και το ερμηνεύουν; Ο τεχνοκρατισμός της ηθοποιίας στο αποκορύφωμα του!

ΠΗΓΗ: manolisgvardis

Σάββατο 28 Δεκεμβρίου 2024

Θέσεις και αντιθέσεις πάνω στη Μεγάλη Χίμαιρα του Ν. Καραγάτση

Γράφει η ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΛΑΜΠΟΥΣΗ, μαθήτρια της Β΄ Λυκείου του Πρότυπου ΓΕ.Λ. Μυτιλήνης του Πανεπιστημίου Αιγαίου.


«Φαίνεται πως έκανε τη βρομοδουλειά με τον αρραβωνιαστικό της. Είναι γκαστρωμένη, τεσσάρω μηνώ. Και τώρα την έζωσαν τα φίδια, να γυρίσει σύγκαιρα ο λεγάμενος, να παντρευτούν πριν γεννήσει το μπασταρδέλι».

«Την άρπαξε απ’ τον ώμο, την έσπρωξε στην άλλη άκρη της κουζίνας, έκλεισε την πόρτα και στάθηκε. Εκείνη κρατήθηκε από το τραπέζι να μην πέσει, τόσο δυνατά την είχε σπρώξει. Δεν μίλησε. Δέχτηκε τη βρισιά ατάραχη. Και πάλι στεκόταν ντούρα, προκλητική, περιμένοντας. Μ’ ένα πήδημα χίμηξε απάνω της και άρχισε να τη χτυπάει στο κεφάλι, στο πρόσωπο, στο στήθος, στη ράχη. Το μίσος έδωσε δύναμη υπεράνθρωπη στα χέρια του. Χτυπούσε, χτυπούσε, χτυπούσε».

Τον φετινό Ιούνιο ένας ακόμη «διαδικτυακός πόλεμος» ξεκίνησε· αυτή τη φορά με casus belli το βιβλίο του Μ. Καραγάτση, Μεγάλη Χίμαιρα. Ο Καραγάτσης, είναι ένας από τους σημαντικότερους λογοτέχνες της γενιάς του ’30, αν και αρκετά υποτιμημένος όσον αναφορά τη λογοτεχνική κριτική που έχει δεχθεί συνολικά το έργο του, τα τελευταία κυρίως χρόνια.

Με τις παρακάτω σκέψεις μου εκφράζω την αντίρρηση μου στο άρθρο Η πατριαρχία δεν φύτρωσε μόνη της: Η Μεγάλη Χίμαιρα και οι έμφυλες ταυτότητες της κας Ρένας Λούνα. Αφήνω στην άκρη τα ad hominem που έχουν γραφεί για τον ίδιο το συγγραφέα, τα οποία επιχειρεί εμμέσως το άρθρο. Αυτό που παρατηρείται με την πρώτη ανάγνωση του είναι η λανθασμένη σύνδεση της πατριαρχίας, όπως αυτή υφίσταται σήμερα με αυτή που, με λογοτεχνική μαστοριά, αφηγείται ο Μ. Καραγάτσης. Σημειωτέον ότι η Μεγάλη Χίμαιρα εκδόθηκε το 1953. Η πατριαρχία ως κοινωνιολογικός όρος, με τα ερμηνευτικά σχήματα που κάθε εποχή της προσδίδει, είναι γεγονός ότι φέρνει στο προσκήνιο και τους αντίστοιχους έμφυλους ρόλους. Γι’ αυτό και ως έννοια από εποχή σε εποχή ερμηνεύεται και εκλαμβάνεται διαφορετικά.
Στην περίπτωση της Μεγάλης Χίμαιρας είναι λάθος να αντιλαμβανόμαστε ένα μυθιστόρημα το οποίο φαίνεται πως προωθεί ή διδάσκει τον αναγνώστη εσφαλμένες πεποιθήσεις γύρω από τις σχέσεις των δύο φύλων. Είναι αναγκαίο ο αναγνώστης να κατανοήσει, πως ο ίδιος ο λογοτέχνης λειτουργεί θα ‘λεγα και ως ιστοριογράφος, αποτυπώνοντας με ρεαλισμό την εποχή του, καταγράφοντας τις ιδεολογικές συντεταγμένες έτσι ακριβώς όπως τις αντιλαμβανόταν ο περίγυρος του. Αν ο τρόπος που εκλαμβάνεται η θέση της γυναίκας παρέμενε ίδιος σε κάθε εποχή, τότε η έννοια της ανθρώπινης εξέλιξης και η θέση του γυναικείου φύλου στην ανθρώπινη ιστορία θα ήταν συνεχώς υποτιμημένη.
Πράγματι, ο Καραγάτσης αφηγείται μια ιστορία στην οποία αρκετά γεγονότα των προσώπων που περιγράφει –κυρίως της Μαρίνας και του Γιάννη, του αδερφού του Μηνά αλλά και της μητέρας του Αννεζιώς που παίζει σημαντικό ρόλο στο μυθιστόρημα- καθορίζονται από τη πατριαρχική δομή της ελληνικής αλλά και γαλλικής κοινωνίας. Ο τόπος είναι η Ερμούπολη της Σύρου, ένα αστικό πατριαρχικό περιβάλλον με μεγάλη οικονομική και πνευματική άνθηση στο πρώτο μισό του 20ού αιώνα. Υπ’ αυτή την έννοια, νομίζω, πως είναι άδικο να κατηγορούμε ένα λογοτεχνικό βιβλίο ότι αυτό ιδεολογικά υπηρετεί την πατριαρχεία.
Στόχος των σκέψεών μου δεν είναι να δώσω κάποιες οδηγίες για «σωστή» ανάγνωση ενός λογοτεχνικού έργου, αν και τελικά κάποιες αρχές δεν είναι τόσο αυτονόητες όσο πίστευα. Έχοντας διαβάσει ένα αρκετά μεγάλο μέρος του έργου του Καραγάτση, θα αναφερθώ και στη λογοτεχνική αξία της Μεγάλης Χίμαιρας, στις συγγραφικές του ιδιαιτερότητες σε όλα του τα έργα αλλά και στις αξίες του ίδιου του λογοτέχνη· και, ίσως, περισσότερο στα στοιχεία των αντιθέσεων που βγαίνουν από αυτά. Αντιθέσεις ανάμεσα στο αρσενικό και στο θηλυκό, το χριστιανικό και το καθολικό, το δυτικό και το ανατολικό. Αντιθέσεις ανάμεσα στο οικείο και παράδοξο, με το ξενόφερτο και αλλότριο. Μέσα από αυτή τη πληθώρα αντιθέσεων και τον τρόπο με τον οποίο εξυπηρετούν το νοηματικό κέντρο του διηγήματος, φαίνεται πως η εκκεντροφόρος θέση της Μεγάλης Χίμαιρας είναι τα λεγόμενα όρια ηδονής και πόνου. Αποδεικνύεται μέσα από την περίπτωση της ηρωίδας, της Μαρίνας, ότι τα όρια της επιθυμίας είναι ικανά να διασχίσουν τα σύνορα της φυλής, της θρησκείας, του έθνους και της προκατάληψης. Η Μεγάλη Χίμαιρα όπως, άλλωστε, και άλλα μυθιστορήματα του Καραγάτση, έχουν πρωταγωνιστές ανθρώπους απλούς αλλά και ιδεολόγους (Λιάπκιν - Γιούγκερμαν - Μαρίνα), οι οποίοι στέκουν ψηλότερα από τις αθλιότητες που επιτάσσει η κοινωνία στην οποία ζουν· παράλληλα, όμως, αποτελούν τα σημαντικότερα παραδείγματα ανθρώπων που απορρίφθηκαν από αυτό το συντηρητικό πρώτα οικογενειακό και ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον. Το τελευταίο είναι ίσως ένα από τα σπουδαιότερα προτερήματα της λογοτεχνικής αξίας της Μεγάλης Χίμαιρας: ο έμφυτος ρεαλισμός, σε συνδυασμό με τη δύναμη της περιγραφής και την αστείρευτη φαντασία του.
Αυτό που σπάνια κάποιος αναγνώστης παρατηρεί στα βιβλία του Καραγάτση, είναι πρόσωπα παραδομένα σε ρεμβασμούς, γύρω από εκτενείς περιγραφές, που αμφιταλαντεύονται κάπου ανάμεσα στο εφικτό και στο ανέφικτο. Οι πρωταγωνιστές του Καραγάτση, αν και έχουν έντονες επιθυμίες, τις περισσότερες φορές βρίσκονται σε αλλεπάλληλα αδιέξοδα. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι επί το πλείστον (και ειδικότερα στην τριλογία βιβλίων που εντάσσεται η Μεγάλη Χίμαιρα - Εγκλιματισμός κάτω από τον Φοίβο), η κλίση του είναι προς ανθρώπους φθαρμένους και καταπονημένους, παραδόξως αδίστακτους, έως το τέλος. Εάν υιοθετήσουμε τον ρόλο του εξωτερικού επιτηρητή, δεν θα δούμε τίποτε άλλο από μια βουβή πορεία θλιβερών ανθρώπων. Όμως μέσα σε αυτή τη θλίψη πάντα θα υπάρχουν κάποια κατάλοιπα ανθρωπιάς. Άλλωστε, σταθερός στόχος όλων των ηρώων ήταν η ευδαιμονία και η κατάκτηση της ζωής, ανάγκες οι οποίες σκεπάζονται από την πικρή πάχνη μιας αμετάβλητης πραγματικότητας. Δεν είναι λίγοι αυτοί που τον αποκάλεσαν μέχρι και «σεξουαλικό συγγραφέα», ειδικά στις περιγραφές της Μεγάλης Χίμαιρας. Αυτή η άποψη με βρίσκει εντελώς αντίθετη, καθώς η λογοτεχνική του γραφή δεν είναι δυνατόν να έχει τέτοια χαρακτηριστικά. Είναι ενορμητική· προσπαθεί με άκρως ρεαλιστικά στοιχεία να καταγράψει την καθαρή ανάγκη του ανδρικού φύλου για σαρκική ηδονή. Δεν θεωρεί τη γυναίκα «σκεύος ηδονής», ίσως μάλιστα το αντίθετο, καθώς μέσα από τα αισθήματα περιφρόνησης και οργής που τρέφει προς τη γυναικεία παρουσία, δημιουργεί μια οπή για να φανεί η ανδρική ανασφάλεια και η συνεχής αγωνία για επικράτηση στο γυναικείο φύλο. Τα έργα του δεν προσπαθούν να μεταλαμπαδεύσουν σεξιστικές απόψεις, καθώς είναι κείμενα υψηλού ηθοπλαστικού περιεχομένου, παρουσιάζοντας «σωστά» την αλήθεια, στοιχείο που θα έπρεπε να εκτιμάται από τους αναγνώστες.
Ευελπιστώ να γίνει ένας επαναπροσδιορισμός της άδικης κριτικής που γίνεται στο διαδίκτυο για τη Μεγάλη Χίμαιρα και τον ίδιο τον Καραγάτση, ένα συγγραφέα κάποτε ψυχρό ρεαλιστή και κάποτε λυρικό, πότε ενδοστρεφή και πότε ευτράπελο, αλλά στο βάθος σταθερά «απαισιόδοξο ηθικολόγο», όπου με τα έργα του που περιέχουν κοινωνική ανασφάλεια και ανθρώπινη κατάντια, καταφέρνει να μας δώσει ιστορίες με δυσάρεστη κατάληξη, η οποία τέλος ακολουθείται από εξιλέωση.

Κυριακή 28 Ιουλίου 2024

Ούτε ο Μυστικός Δείπνος δεν γλίτωσε από τους Tαλιμπάν της Woke κουλτούρας!

Της ΕΥΓΕΝΙΑΣ ΣΕΡΗΓΙΑΝΝΙΔΗ


«Σκεφτόμαστε όλους τους Χριστιανούς σε όλες τις ηπείρους που έχουν πληγωθεί από αυτές τις σκηνές», αναφέρει η ανακοίνωση της Γαλλικής Καθολικής Εκκλησίας, αναφερόμενο στο δρώμενο στην Τελετή Έναρξης των Ολυμπιακών, όπου trans χορεύτριες πραγματοποίησαν αναπαράσταση του Μυστικού Δείπνου, με βάση τον φημισμένο πίνακα του Λεονάρντο Ντα Βίντσι.
Για «χλευασμό του Χριστιανισμού» έκανε λόγο η Γαλλική Επισκοπική Διάσκεψη, ενώ το ζήτημα έχει προκαλέσει και πολιτικές αντιδράσεις στην Γαλλία. «Θα τολμούσαν ποτέ να κοροϊδέψουν το Ισλάμ με τέτοιο τρόπο; Αυτή η βαθιά λαϊκιστική και μεταμοντέρνα κοινωνία ξέρει ποιος είναι ο εχθρός της και θα πρέπει να τους πιστέψουμε», ανέφερε ο Αμερικανός προκαθήμενος της Καθολικής Εκκλησίας Robert Barron, με τον Έλον Μασκ να δηλώνει διατεθειμένος ακόμα και να… μεταναστεύσει στον Άρη μετά την παρακολούθηση της Τελετής, την οποία πολλοί χαρακτήρισαν ως μία «κακόγουστη επίδειξη της woke κουλτούρας». Ας σημειωθεί πως η ίδια η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή απέσυρε το βίντεο με την επίμαχη αναπαράσταση.
Όλα ξεκίνησαν από την αρχική διδασκαλία του “πολιτικά ορθού”: Να υποπτεύονται οι άνθρωποι οτιδήποτε έρχεται από το παρελθόν και την ιστορία των κοινωνιών. Πλέον βρισκόμαστε στη δεύτερη φάση, σε μια περίοδο παραληρήματος, όπου το πολιτικό γυρνάει –θα τολμούσαμε να ισχυριστούμε– στο ψυχιατρικό. Επιχειρώντας να περιγράψουμε το εσωτερικό περιεχόμενο του παραληρήματος, θα σημειώναμε πως εκφράζεται μέσα από δύο εσωτερικούς λόγους - αντικείμενα. Πιο αναλυτικά, το πολιτικά ορθό στηρίζεται σε δύο βιολογικές παραμέτρους - πυλώνες που τις χρησιμοποιεί ρατσιστικά και σεξιστικά αντιστοίχως, αναστρέφοντάς τες. Το πρώτο αφορά έναν νεοφυλετισμό, έμμονη ιδέα το δέρμα: Να κατηγορηθεί η λευκότητα (whiteness) στο όνομα μιας “μαύρης ανωτερότητας”. Με άλλα λόγια, πρόκειται για έναν ρατσιστικό “αντιρατσισμό”.
Το δεύτερο αφορά έναν “πολιτικά ορθό” παραισθησιόπληκτο νεοφεμινισμό. Το ανδρικό φύλο κατηγορείται. Η ετεροαιχμαλωσία (heterocaptivity στην αμερικανική φεμινιστική διάλεκτο, δηλαδή η αιχμαλωσία από την ετερότητα στο πεδίο του φύλου), συνδέεται με ένα είδος έκδηλης μισανδρίας (αντιπάθειας για το αντρικό φύλο από τον νεοφεμινισμό). Η ιδέα συνυφαίνεται με την συμπληρωματική της ιδέα ότι η διάκριση αρσενικού - θηλυκού δεν αντιστοιχεί σε τίποτα. Το σύνολο των παραπάνω αναδεικνύει την απόλυτη δαιμονοποίηση του συνδυασμού: Ντόπιος - Λευκός - Ετεροφυλόφιλος Άνδρας. Τώρα μπήκε στο στόχαστρο και θρησκευτικό σύμβολο.

Τα αντίστροφα στερεότυπα των Woke

Επιπρόσθετα, ο “πολιτικά ορθός” τρόπος σκέψης έχει ενοχοποιήσει ιδεολογικά όλα τα στερεότυπα, τα οποία ωστόσο, κοινωνιοψυχολογικά, αποτελούν “μήτρες” κοινωνικά καθιερωμένης σκέψης (καλές, μέτριες ή κακές), για διάφορα ζητήματα. Βοηθούν τα άτομα να συγκροτούν την σκέψη τους, να ερμηνεύουν την πραγματικότητα, να έχουν υποδείγματα συμπεριφοράς και να εξάγουν συμπεράσματα (εσφαλμένα ή μη) σε δεδομένες συνθήκες.
Η ανυπαρξία των στερεοτύπων θα σήμαινε μια κοινωνική σκέψη - χυλό, χωρίς εσωτερικό ειρμό ή μπούσουλα. Το χειρότερο με την στερεότυπη φράση “να καταργηθούν τα στερεότυπα” είναι ότι ανοίγει το δρόμο στη χείριστη μορφή στερεοτύπων που μπορεί κανείς να φανταστεί: Λόγου χάρη, η αντιρατσιστική κατήχηση (μια πολιτικά ορθή κατήχηση κατά των στερεοτύπων, όπως υποτίθεται), πολύ της μόδας στους σημερινούς δήθεν προοδευτικούς κύκλους, δεν φαίνεται να ενοχλείται καθόλου από τις διαρκείς ρατσιστικές επιθέσεις και κυνικές ομολογίες μίσους ενάντια στις κατηγορίες του πολιτισμικώς οικείου, του λευκού ανθρώπου ή του αντρικού φύλου.
Έτσι, μια εμπορική αφίσα που καλύπτει διάφορες σαδομαζοχιστικές φαντασιώσεις και εκφράσεις της λίμπιντο του δυτικού κοινού, δεν διστάζει καθόλου να δηλώσει, δείχνοντας μια ξανθιά λευκή γυναίκα στα χέρια ενός μαύρου άντρα, ότι «η γενοκτονία των λευκών είναι κάτι όμορφο». (white genocide is beautiful). Ο σεξισμός επομένως αναδεικνύεται ως τμήμα μιας ευρύτερης πολιτικά ορθής made in USA κουλτούρας, τυπικό προϊόν του αγγλοσαξονικού πουριτανισμού: Οι New York Times έχουν δώσει τον σχετικό τόνο, αποφασίζοντας ότι το black θα γράφεται με Β κεφαλαίο και το white με μικρό w.
Τον Ιούνιο 2020 η εταιρεία L’Oreal απέσυρε τις λέξεις “λευκό” και “λευκαντικό” από όλα τα προϊόντα της. Η εταιρεία Lockheed Martin στέλνει τα διευθυντικά στελέχη σε επιμορφώσεις για να αποδομήσει την κουλτούρα των λευκών ανδρών και να τους βοηθήσει να αποκηρύξουν το “λευκό τους προνόμιο”. Η Coca Cola παρακαλεί τους υπαλλήλους της να “είναι λιγότερο λευκοί”. Η μαύρη και λεσβία πρώην δήμαρχος του Chicago, Lori Lightfoot, είχε πάρει την απόφαση να μην δώσει καμία συνέντευξη σε λευκούς δημοσιογράφους! Η κεντρική ιδέα τους είναι: «Από τους λευκούς περιμένουμε να γονατίσουν και να ζητήσουν συγγνώμη».

Η βλαβερή αρχαιότητα!

Από την άλλη, η θεωρούμενη ως βλαβερή μελέτη της αρχαιότητας πρέπει να εξαφανιστεί. Το Howard University έχει ήδη καταργήσει τον τομέα των Κλασσικών Σπουδών. Όπως έχει διαμηνύσει ο Dan el Padilla Peralta, καθηγητής Ρωμαϊκής Ιστορίας στο Stanford, “ελπίζει ότι αυτή η ύλη θα πεθάνει” και θα ήταν καλό αυτό να γίνει και σύντομα, γιατί η λευκότητα υπάρχει μέσα στα σπλάχνα των κλασσικών συγγραφέων! Στα πλαίσια αυτά ήρθε το σεμινάριο πολιτισμικής αναθεώρησης του πανεπιστημίου του Wake Forest, προκειμένου να αποδομηθεί η… προκατάληψη, σύμφωνα με την οποία οι Έλληνες και οι Ρωμαίοι ήταν λευκοί! Με άλλα λόγια, πρέπει να κλείσει η σχέση με τον παλαιό κόσμο και τους εκπροσώπους του: Λευκούς, άντρες, αρχαία Ιστορία, αγάλματα αρχαίων, ηρώων κ.λπ., κλασσικά βιβλία.
Υπάρχουν “αναγνώστες ευαισθησίας” (sensitivity readers), όπως λέγονται, το έργο των οποίων είναι να διορθώνουν τα κείμενα, ώστε να μην μπορούν να προσβάλλουν κανέναν αναγνώστη. Οι προβληματικές σκηνές πρέπει να έχουν δίπλα τους trigger warnings! Τα φιλμ, οι σειρές, τα αστυνομικά από εδώ και στο εξής πρέπει να δίνουν τους καλούς ρόλους σε μειονότητες φύλου και φυλής. Ενώ οι κακοί πρέπει να είναι χωρίς εξαίρεση λευκοί άντρες ρατσιστές και μισογύνηδες – αν είναι και Χριστιανοί ακόμα καλύτερα! Κάπως έτσι μπήκε στο στόχαστρο και ο Μυστικός Δείπνος.
Τα παιχνίδια για παιδιά που διαθέτουν διαχωρισμούς φύλου σταδιακά τείνουν στην απαγόρευση. Τα πάρκα Disney προτείνουν ρούχα gender fluid και βεβαίως ξεκίνησε η παραγωγή ταινιών της με ΛΟΑΤΚΙ ήρωες. Η λογοτεχνία για νέους και τα φιλμ για παιδιά επανεγγράφονται για να εξαφανισθούν τα στερεότυπα. Η Χιονάτη λόγου χάρη, ούσα πολύ λευκή, κινηματογραφείται από την Disney σε μια νέα εκδοχή, όπου η ηρωίδα θα ενσαρκώνεται από μια μιγάδα. Ο καλός πρίγκηπας θα αποφύγει βεβαίως να την ξυπνήσει με ένα φιλί, για το οποίο δεν έχει συναινέσει η ίδια!

Οι “Ταλιμπάν” της Woke κουλτούρας

Οι παραγωγοί παρακαλούνται να δημιουργήσουν υπερήρωες χοντρούς και ανάπηρους (δίπλα στην ξανθιά Barbie προστέθηκε η μαύρη Barbie και εκείνη με αναπηρικό αμαξίδιο σε εκδοχή λευκή και μαύρη). Η άλλη προτεραιότητα είναι «να σπάσει η τοξική αρρενωπότητα και η απελευθέρωση από μια ετεροφυλία που θεωρείται σαν μια πολιτική φαντασίωση, μέσω της οποίας αναδομήθηκε η αποικιακή κυριαρχία», όπως χαρακτηριστικά λέει ο νεοφεμινιστικός λόγος.
Στη Γαλλία μια Alice Coffin έχει προτείνει μην διαβάζουμε πλέον βιβλία που έχουν γράψει οι άντρες, ούτε να ακούμε μουσική που έχουν συνθέσει (στα καθ’ ημάς ήδη τέθηκε “στην πυρά” ο Καραγάτσης). Στο πανεπιστήμιο Exeter μια γυναίκα καθηγήτρια κατηγορήθηκε για διακρίσεις, επειδή τόλμησε να πει ότι μόνο οι γυναίκες έχουν περίοδο. Η ατυχής καθηγήτρια είχε ξεχάσει τους transgender. Η πολιτική ορθότητα επιβάλλει, λοιπόν, να μην μιλάμε για γυναίκες, αλλά για «πρόσωπα με έμμηνο ρύση».
Στα πανεπιστημιακά νοσοκομεία του Brigthon και του Sussex ο όρος “μητρικό γάλα” αντικαθίσταται από το “γάλα στήθους” και η λέξη “μητέρα” από τον “γονέα που γεννά”. Για να συμφιλιώσει όλο τον κόσμο η εταιρεία Moodz έχει προτείνει ένα ωραίο μποξεράκι περιόδου unisex. Οι τρανσέξουαλ αρσενικού φύλου μπορούν από εδώ και στο εξής να συμμετέχουν σε γυναικείες ανταγωνιστικές αθλητικές οργανώσεις. Στην Αμερική μπορούν επίσης να μπουν στον στρατό με “ταυτότητα γένους” και όχι φύλου.

Πολιτισμική αποικιοκρατία

Πλέον, όλα αυτά ουδόλως είναι μακριά από την καλώς ή κακώς εννοούμενη “υπανάπτυκτη” Ελλάδα, αποδεικνύοντας την ταχύτητα με την οποία επελαύνει η πολιτισμική αποικιοκρατία σε όλο το Δυτικό Κόσμο. Υποστηριζόμενοι από lobby που δεν έχουν καμία δημοκρατική νομιμότητα, χειροκροτούμενοι από την κλίκα των φίλων της μεταμοντέρνας καταστροφής, οι δρώντες της κουλτούρας woke μοιάζουν να είναι παιδιά των Κινέζων ερυθροφρουρών, αλλά επίσης και ταυτόχρονα απόγονοι πουριτανικού καλβινισμού, θυμίζοντας “Ταλιμπάν” της “πολιτικής ορθότητας”.
Είναι κυνηγημένοι από το απρόσιτο ιδεώδες της ηθικής καθαρότητας, των ενοχών για το αποικιοκρατικό παρελθόν τους και της δήθεν απεριόριστης μετάνοιας, που υποκρύπτει ένα είδος μαζοχιστικής λίμπιντο του “πολιτικώς ορθά” σκεπτόμενου τμήματος του αγγλοσαξονικού ιδίως Δυτικού Κόσμου. Οι “Ταλιμπάν” της “πολιτικής ορθότητας” αφιερώνονται στην άρνηση της πραγματικότητας, αφού δεν αποδέχονται ούτε την τραγικότητα ή τις αντιφάσεις του κόσμου όπως είναι, ούτε τους ανθρώπους ως έχουν.
Ονειρεύονται μια ηθική ιστορία που επιβάλλεται από την αστυνομία των συναισθημάτων. Γι’ αυτό ακριβώς μεταμορφώνουν την κοινωνία σε ένα συνονθύλευμα ατόμων ευαίσθητων και παρεξηγησιάρηδων σε οτιδήποτε φαντάζονται ή αισθάνονται ότι τους ακουμπάει. Οι “Ταλιμπάν” της “πολιτικής ορθότητας” προκηρύσσουν την προτεραιότητα του ορθού επί του καλού και εφαρμόζουν την άρνηση του “είναι” στο όνομα του “τι πρέπει να είναι και τι πρέπει να γίνει”. Συνεπώς, βρισκόμαστε μπροστά σε απολίτικους, κατά φαντασία ριζοσπάστες (με την κυριολεξία του όρου), αλλά και ενώπιον πραγματικών μεγάλων παραληρούντων.
Ο Edward Limonov μιλούσε για το μεγάλο δυτικό ίδρυμα. Θα έκανε ίσως καλύτερα αν μίλαγε για ένα ψυχιατρικό ίδρυμα όπου οι τρελοί πήραν την εξουσία! Αναφύεται συνεπώς, ένας πουριτανισμός που ξεθεμελιώνει ό,τι πέτυχε η σεξουαλική απελευθέρωση. Ποινικοποιεί το φλερτ, την έκφραση πάθους, τις σωματικές εκδηλώσεις που δεν έχουν ρητή και σαφή συναίνεση. Ο έρωτας δικάζεται και καταδικάζεται ως ο ηθικός αυτουργός σεξιστικών “εγκλημάτων” και ρητορικής μίσους. Πρόκειται για την ανάδειξη ενός ψευδεπίγραφου, μεταμοντέρνου φιλειρηνισμού, μιας cool κουλτούρας της απόλυτης αποβλάκωσης. Ό,τι δηλαδή είδαμε σε ένα μέρος της Τελετής Έναρξης…

ΠΗΓΗ: SLpress

Δευτέρα 15 Ιουλίου 2024

Η Μεγάλη Χίμαιρα του Μ. Καραγάτση θήραμα του γουοκισμού

Του ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ι. ΚΑΛΑΜΑΤΑ


Τι πρεμούρα κι αυτή με τον Μ. Καραγάτση σώνει και καλά να τον κάνουμε μισογύνη και σεξιστή; «Το ήθος και η ηθική της κριτικής», έγραφε πριν δύο σχεδόν δεκαετίες η Νένα Κοκκινάκη, όπου «η όποια μεσολαβητική λειτουργία της κριτικής στοχεύει, τουλάχιστον στο μεγαλύτερο μέρος-της, σε δημιουργία ιδιωτικών ή δημόσιων αντιπαραθέσεων με πρόσχημα το ίδιο το αντικείμενο που έρχεται να υπηρετήσει», είναι ήθος και ηθική που «εμπνέεται από αγανάκτηση και επιτελεί το έργο-της μέσω της καταγγελίας, συμμαχεί ουσιαστικά με ένα είδος βίας στα πνευματικά θέματα, στηρίζεται στη φιλοσοφία της υποψίας και συντελεί στην αντιστροφή του ρόλου-της: από κριτική των φορέων του λόγου καθίσταται πολεμική και θυμίζει τον κομματισμό του φανατισμού μιας άλλης εποχής που μπορεί με πάθος τυφλό άλλοτε να βρίζει και άλλοτε να ζητωκραυγάζει». Να σημειώσω εδώ ότι η Νένα Κοκκινάκη έχει γράψει ένα ωραίο βιβλίο για τον Καραγάτση, το Μ. Καραγάτσης: Ο συγγραφέας και τα λογοτεχνικά πορτραίτα, (Αθήνα 2004).
Η δημόσια συζήτηση, που τον τελευταίο καιρό γίνεται για τον Καραγάτση και το μυθιστόρημά του Η Μεγάλη Χίμαρα και με «πάθος τυφλό» τον κατηγορεί, τον «βρίζει» για «σεξισμό» και «πατριαρχικές» αντιλήψεις, έχει προσλάβει διαστάσεις όπου η woke ιδεολογία είναι κυρίαρχη: Ο Μ. Καραγάτσης, η woke κουλτούρα και τα εγχειρίδια του ΙΚΕΑ. Ιδεολογικοί αφορισμοί του τύπου: Τα έργα του δεν με αφορούν, για όσους ακόμα διαβάζουμε το έργο του Καραγάτση, έχω την ταπεινή γνώμη πως, με συνέπεια, υπηρετούν τη βιομηχανία της woke προπαγάνδας. Θα ‘θελα να δω έναν ή μια συνάδελφο φιλόλογο που, σε τάξη Γυμνασίου - Λυκείου, να διδάσκει Μ. Καραγάτση, τι θα απαντούσε στην ερώτηση μαθητή ή μαθήτριας για το αν ήταν μισογύνης και σεξιστής. 
Προς το παρόν ας επικροτήσουμε τον αντίλογο: Η ιδεοληψία αποβλακώνει. Κι ας αφήσουμε στις ιδεοληψίες-τους επίδοξους κριτικούς γιατί, όπως λένε, φιλολογικώς είναι αναγκαία σήμερα η κριτική παλαιότερων λογοτεχνικών έργων, με στόχο όχι την ακύρωσή τους αλλά την «καλύτερη ανάγνωσή τους», με τη λογοτεχνία-μας, όπως υποστηρίζουν, για να είναι ζωντανή, είναι απαραίτητες οι «επαναγνώσεις» και οι «κριτικές αποτιμήσεις».

Υ.Γ. Στον Τύπο και στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης μπορεί κανείς να βρει καταιγισμό άρθρων και απόψεων. Για το Τι μάθαμε σε έναν δημόσιο καβγά για τον Καραγάτση, ας μου επιτραπεί η έκφραση, καθόλου δεν με ενδιαφέρει το τι έμαθα. Το λέω αυτό χωρίς να αρνούμαι ότι ζούμε σε άλλη εποχή, που, αντί να σώζει τη λογοτεχνία-μας από σφάλματα, παρανοήσεις, ατοπήματα κι άλλες αδυναμίες, την κατατρύχει, τη διαβάλλει. Διάβασα τον Καραγάτση κάποτε. Και τον διάβασα γιατί με ενδιέφεραν οι συγγραφείς που συγκροτούσαν τη Γενιά του ’30. Σήμερα, αν τον ξαναδιαβάσω, θα το κάνω όχι γιατί η σημερινή κριτική λογοτεχνικών έργων θα με παρασύρει να υποκύψω στον πειρασμό της woke ατζέντας, για ανάδειξη των έμφυλων ταυτοτήτων, του ξηλώματος στερεοτύπων των φύλων, του άκρατου δικαιωματισμού να είμαι ό,τι σκέφτομαι κάθε στιγμή. Θα το κάνω γιατί ο Καραγάτσης ήταν ο λογοτέχνης που, παρότι στον καιρό του στάθηκε σημείο αμφιλεγόμενο, υπήρξε οξύτατος παρατηρητής της πραγματικότητας της εποχής-του. Για τον Καραγάτση, εξάλλου, αντίστοιχες απόψεις woke κουλτούρας, με αναφορές σε έμφυλες ταυτότητας, μισογυνισμό και σεξισμό, μπορεί κανείς να βρει σε νεότερες μελέτες· κάποιες απ’ αυτές είναι και εργασίες (διπλωματικές, μεταπτυχιακές και διδακτορικές) σε πανεπιστημιακά ιδρύματα: ακόμα ένα εισαγόμενο ιδεολόγημα. Για του λόγου το αληθές, παραπέμπω εδώ: Μορφές γυναικών στην πεζογραφία του Μ. Καραγάτση: μεταξύ σεξισμού και στερεοτύπων.