Tony Hadley!!!

 

ΠΗΓΗ: Τόνι Χάντλεϋ - Θέμα

Μαύρες σημαίες

Του ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ι. ΚΑΛΑΜΑΤΑ

Στους πολιτικάντηδες δεν άρεσε η κινητοποίηση και η απαίτηση των κτηνοτρόφων της Λέσβου να κατέβουν από την εξέδρα των επισήμων. Πράγματι, στη φετινή 114η επέτειο απελευθέρωσης της Μυτιλήνης (8 Νοεμβρίου 1912), οι κτηνοτρόφοι της Λέσβου παρέδωσαν ένα σπάνιο μάθημα πολιτικής και κοινωνικής αξιοπρέπειας. Αντιμέτωποι με την απόγνωση του αφθώδους πυρετού και της κυβερνητικής αδιαφορίας, δεν ζήτησαν να ακυρωθεί ο εορτασμός και η παρέλαση. Ζήτησαν το αυτονόητο: να αποσυρθούν οι πολιτικάντηδες από το βάθρο της εξουσίας και της παραεξουσίας. Ηρωικό και απόλυτα ξεγυμνωτικό το άδειασμα των τελευταίων από απλούς ανθρώπους.

Κατά πως γράφει κι ο Στρατής Μυριβήλης:

«Ευλογημένος να 'ναι ο τίμιος ιδρώτας που στάζει από τα μέτωπα των ξωμάχων και ποτίζει τούτο το αυλακωμένο χώμα. Είναι η σπονδή που δέχεται η μάνα γη για να μερώσει, να ανοίξει τα σπλάχνα της και να θρέψει τα παιδιά της. Αυτοί οι άνθρωποι, οι σκαμμένοι από τον ήλιο και την αρμύρα, κρατούν στα ροζιασμένα χέρια τους το μυστικό της ίδιας της ζωής».

«Ήταν πλασμένος από το σκληρό πουρνάρι των βουνών μας και το καθαρό ασβεστόχωμα. Άνθρωποι που δεν έμαθαν να σκύβουν το κεφάλι σε κανέναν αφέντη, που η περηφάνια τους ήταν το μόνο τους βιος και τη φύλαγαν σαν άσβηστο καντήλι».

Τελικά, η εξέδρα, σε μια γιορτινή ημέρα ελευθερίας, απέκτησε μια πρωτόγνωρη, καθαρτική από την διαφορά αισθητική. Αντί για κομπιναδόρους και διεφθαρμένους πολιτικάντηδες με τα «ξύλινα», υποκριτικά λογίδριά τους —είτε έξω από ναούς είτε πριν και μετά τις παρελάσεις— η εξέδρα γέμισε από κτηνοτρόφους με τα παιδιά τους και τα πανό διαμαρτυρίας. Γέμισε από εκείνους δηλαδή που παράγουν, εκείνους που πονούν πραγματικά τον τόπο τους. Μια επέτειος απελευθέρωσης που απέκτησε, επιτέλους, το πιο σύγχρονο και αληθινό της νόημα.

Μπράβο στον Δήμαρχο Μυτιλήνης που, τουλάχιστον, όρθωσε ανάστημα και έσωσε τη μαθητική παρέλαση. Αίσχος για την κυβερνητική ξεφτίλα, που προτίμησε να ακυρώσει τη στρατιωτική παρέλαση. Και, φυσικά, θλιβερή, σχεδόν γκροτέσκα, η εικόνα των πολιτικάντηδων που μπροστά στην τοπική τηλεόραση, ψέλλισαν με περίσσιο θράσος πως «είναι με το μέρος των κτηνοτρόφων».

Αν το κράτος απαιτεί να γίνουμε το όργανο μιας αδικίας προς τον εαυτό μας ή τον συνάνθρωπό μας, τότε σπάμε τον νόμο, κατά τους φιλοσόφους της πολιτικής ανυπακοής (λ.χ., Χάνα Άρεντ). ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ!!!

ΠΗΓΗ ΕΙΚΟΝΑΣ: lesvosnews

Άγγελοι, Αρχάγγελοι και Απελευθέρωση της Λέσβου το 1912

Γράφει ο ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Ι. ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ

Στην ιστορική διαδρομή της Λέσβου, η 8η Νοεμβρίου συνιστά έναν κομβικό σταθμό, όπου διασταυρώνονται οργανικά η εθνική και η θρησκευτική συνείδηση των κατοίκων της. Η ημερομηνία αυτή σηματοδοτεί την απελευθέρωση του νησιού από τον οθωμανικό ζυγό το 1912, μετά από 452 έτη, ένα γεγονός που στο συλλογικό υποσυνείδητο της τοπικής κοινωνίας συνδέεται αναπόσπαστα με τη θρησκευτική λατρεία. Η βαθιά πίστη στον Ταξιάρχη –όπως μαρτυρείται από το πλήθος των ναών και των παρεκκλησίων που είναι αφιερωμένα σε αυτόν ανά τη λεσβιακή ύπαιθρο– υπερβαίνει την τυπολατρική θρησκευτικότητα. Αντίθετα, αποτελεί δομικό στοιχείο μιας βιωματικής κατήχησης, η οποία εγγράφει την παρουσία των αγγελικών δυνάμεων σε κάθε έκφανση του καθημερινού και ιστορικού βίου των πιστών. Υπό την έννοια αυτή, ο συνεορτασμός της απελευθέρωσης του νησιού με τη Σύναξη των Αρχαγγέλων Μιχαήλ και Γαβριήλ και των λοιπών Επουρανίων Ταγμάτων αποκτά μια σύνθετη, εθνοθρησκευτική διάσταση.

ΠΗΓΗ ΕΙΚΟΝΑΣ: lesvosnews

Σύμφωνα με τη δογματική και λειτουργική πνευματολογία του Νίκου Ματσούκα, οι άγγελοι ορίζονται ως λειτουργικά πνεύματα, τα οποία διακονούν το έργο της Θείας Οικονομίας και της σωτηρίας του ανθρώπου. Ως ασώματες οντότητες ιεραρχούνται οντολογικά ως κατώτερες του Θεού αλλά ανώτερες του ανθρώπου. Το έργο τους είναι κατεξοχήν φωτοδοτικό, εκπεμπόμενο ως θεία έλλαμψη. Τα φωτοδοτικά αυτά πνεύματα προσδίδουν νόημα σε αυτό που ο φυσικός Γιώργος Γραμματικάκης ορίζει μεταφορικά ως «φωτεινά σκιρτήματα της ιστορίας».

Αναμφίβολα, η συστηματική σύμπλευση θρησκευτικών εορτών και εθνικών επετείων αποτελεί αντικείμενο έντονης κριτικής στο πλαίσιο της σύγχρονης κοινωνιολογικής, πολιτικής και ιστορικής προσέγγισης. Οι επικριτές αυτής της οργανικής σύνδεσης (συχνά οριζόμενης ως «εθνοθρησκευτικός πατριωτισμός») επισημαίνουν τον κίνδυνο εργαλειοποίησης της θρησκευτικής πίστης για την εξυπηρέτηση εθνικιστικών αφηγημάτων ή την ενίσχυση μιας ετεροπροσδιοριζόμενης συλλογικής ταυτότητας. Από τη σκοπιά αυτή, η εθνικοποίηση θρησκευτικών συμβόλων, καθώς φαίνεται, αλλοιώνει την οικουμενική και υπερβατική διάσταση της θεολογίας, εγκλωβίζοντάς την σε στενά εθνικά και ιστορικά όρια.

Ωστόσο, στην περίπτωση της Λέσβου, η συγκεκριμένη σύνδεση δεν λειτουργεί ως μια άνωθεν επιβεβλημένη ιδεολογική κατασκευή, αλλά ως ένα αυθεντικό πολιτισμικό φαινόμενο λαϊκής ευσέβειας με βαθιές ιστορικές ρίζες. Οι ιερές μορφές των Αρχαγγέλων λειτουργούν εδώ ως συλλογικά αρχέτυπα και σύμβολα επιβίωσης, καθώς η θρησκευτική λατρεία αποτέλεσε για αιώνες το κύριο καταφύγιο διατήρησης της ταυτότητας των υπόδουλων κατοίκων του Λέσβου. Όπως επισημαίνει ο ιστορικός των θρησκειών Μίρτσεα Ελιάντε στο έργο του Εικόνες και Σύμβολα, «κάθε κουλτούρα είναι ένα συμβάν μέσα στην ιστορία». Κατά συνέπεια, ο Αρχάγγελος Μιχαήλ –με επίκεντρο την εμβληματική μορφή του στον Μανταμάδο– λειτουργεί για την τοπική κοινότητα ως δίαυλος προς μια υπεριστορική πραγματικότητα, όπου η θρησκευτική μεταφυσική συναντά οργανικά το κορυφαίο ιστορικό γεγονός του 1912, χωρίς να εκπέφτει σε στείρο εθνικισμό.

Υ.Γ. «Προχώρησε στο εσωτερικό του ναού. Ένιωσε να πλημμυρίζει από τη γνώριμη μυρουδιά του λιβανιού, την μυρουδιά του ξύλου από τα στασίδια, τα παγκάρια και τα ψαλτήρια. Ήταν το μέρος εκείνο όπου είχαν εναποθέσει τις προσδοκίες τους από τον Άγιό τους γενιές και γενιές των χωριανών του, ο καθένας καταθέτοντας τα δικά του θέλω, όλοι τους όμως κάτω από την ίδια σκέπη. Ήταν το μέρος εκείνο που όλοι έψαχναν την λύτρωση. 

»Πήρε μια λαμπάδα από το παγκάρι και προχώρησε προς την ανάγλυφη εικόνα του Ταξιάρχη. Ο μελαμψός Άγιός τους στεκόταν εκεί μπροστά του. Αξιώθηκε να ανάψει το κερί του, να γονατίσει μπροστά του και να νιώσει την γεύση του αγιασμένου πηλού στα χείλη του. Ήταν ο δικός τους Άγιος, πλασμένος από λάσπη και αίμα των σφαγμένων μοναχών, που έγινε Θεϊκός από έναν καλόγερο που βρήκε, εκείνη την τρομερή ώρα, την χάρη να πλάσει τον Αρχάγγελο.

»Κοντά χίλια χρόνια πέρασαν από την επιδρομή των Σαρακηνών κουρσάρων, που με εντολή του ξακουστού για την αγριότητά του αρχιπειρατή Σιρχάν είχαν βάλει σκοπό να λεηλατήσουν τούτο το μοναστήρι που βρισκόταν κοντά στην παλιά πολιτεία του Στένακα, για να πει το κρασί του στο χρυσό δισκοπότηρο που λειτουργούσαν οι καλόγεροι.

»Όμως ο τόπος τούτος είχε την ευλογία: μέσα σε εκείνη τη σφαγή, ένας μοναχός, ο δόκιμος Γαβριήλ να σωθεί και συντετριμένος και απελπισμένος να σκύψει και να μαζέψει το αίμα των συντρόφων του, για να τους κρατήσει εκεί στο μοναστήρι και να τους μετουσιώσει στον Αρχάγγελο Μιχαήλ. Νωρίτερα είχε βιώσει ένα όραμα: η στέγη του ναού μετατράπηκε σε μια φουρτουνιασμένη θάλασσα και ανάμεσα στα κύματα ξεχώρισε η πελώρια μορφή ενός στρατιώτη, που γεμάτος οργή πρόταξε το σπαθί του και έτρεψε τους πειρατές σε φυγή. Αυτόν τον οργισμένο στρατιώτη, προστάτη τους παντοτινό, λάξευσε και άφησε αναλλοίωτο στους αιώνες ο μοναχός Γαρβιήλ.

»Πόσο δικό τους είχαν τον Ταξιάρχη! Ένιωθαν το βλέμμα του από τα μεγάλα κατάμαυρα μάτια, ακουμπούσαν το δάκρυ τους στο μάγουλό του, αισθάνοντας την χαρά του αλλά και την θλίψη του. Ένας ανεξήγητος και αξεπέραστος δίαυλος επικοινωνίας είχε αναπτυχθεί μεταξύ τους. Σ' αυτόν ακουμπούσαν όλοι τα ντέρτια τους, σ' αυτόν τις χαρές τους. Μπροστά του δεν ξεχώριζε κανένας, ούτε πλούσιος, ούτε φτωχός, ούτε προύχοντας, ούτε παρακατιανός. Μα και ο φόβος για όποιον τυχόν έβλαπτε τον διπλανό του, στεκόταν σαν μέγγενη πάνω από τα κεφάλια τους, γιατί ο Άγιος αγρίευε και τιμωρούσε, τους ήξερε όλους καλά! Ήταν ένα συντοπίτης τους. Και πάντα έπαιρνε το σωστό μήνυμα και με αυτό πορευόταν»· απόσπαμα από το εξαιρετικό μυθιστόρημα της Κατερίνας Καραμανώλη, Γιαγκίνι, εκδ. Ταξιδευτής, Αθήνα 2026, σσ. 68-69. 

Giorgio Agamben: Φιλόσοφος της αντίστασης και της ελευθερίας

Ο αναρίθμητος λαός

Tου Τζόρτζιο Αγκάμπεν

Μετάφραση - Eισαγωγικό Sημείωμα: Αναστάσιος Θεοφιλογιαννάκος

[Στο κείμενό του «Ο αναρίθμητος λαός», ο Αγκάμπεν υποστηρίζει ότι ο λαός δεν είναι ένα αριθμητικό άθροισμα ατόμων ούτε συγκροτείται στη βάση μιας κοινής ταυτότητας. Το γνήσιο πολιτικό στοιχείο προκύπτει, αντίθετα, από την απουσία ενός κοινού ταυτοτικού χαρακτηριστικού που θα επέτρεπε την κατάταξη των ανθρώπων σε ορισμένα, μετρήσιμα σύνολα. Ως παράδειγμα αναφέρει τη φυλετική ενότητα των ναζιστών.

Ο λαός δεν μπορεί να περιοριστεί σε καμία ενιαία και κλειστή ολότητα. Είναι μια πλήρης και ακέραιη παρουσία μέσα στον καθένα μας, αλλά όχι ως μετρήσιμο σύνολο. Από αυτή την άποψη, ο λαός είναι πάντοτε ένα «μη-όλον», ένα «αναρίθμητο υπόλοιπο», ό,τι αντιστέκεται και απομένει σε κάθε προσπάθεια ταυτοτικού προσδιορισμού του ή επίπλαστης ενοποίησής του στο σώμα μιας κοινής παράταξης που λατρεύει τον ίδιο Θεό, ασπάζεται την ίδια ιδεολογία, επιδιώκει τους ίδιους σκοπούς και ακολουθεί τους ίδιους ηγέτες.- A.Θ.]

Ένα από τα θεμελιώδη πολιτικά προβλήματα –αν όχι το πιο επιτακτικό– είναι το πώς να σκεφτούμε μια μη αριθμήσιμη πολλαπλότητα (ή ένα μη αριθμήσιμο πλήθος). Ως πολιτική έννοια, ο λαός έχει πράγματι νόημα μόνο υπό τον όρο ότι δεν είναι αριθμήσιμος· αν μπορεί να καταμετρηθεί, τότε το καθοριστικό δεν είναι πλέον ο λαός ως τέτοιος, αλλά μια αριθμητική ποσότητα, η λεγόμενη πλειοψηφία, μέσα στην οποία ο λαός διαλύεται σύμφωνα με τον διεστραμμένο μηχανισμό των εκλογών ή των δημοψηφισμάτων. Ο λαός –όπως και το ανθρώπινο γένος– δεν είναι ένα σύνολο αποτελούμενο από αριθμήσιμες ενικότητες: ο «λαϊκός» ή «γενολογικός» χαρακτήρας –δηλαδή ο πολιτικός χαρακτήρας– πρέπει να ανήκει εξ ολοκλήρου στον κάθε άνθρωπο καθεαυτόν. Αυτό επιχείρησε να σκεφτεί ο Μαρξ με την έννοια του Gattungswesen («γενολογικό ον»), η οποία προσδιορίζει κάθε άνθρωπο και όχι μια αριθμήσιμη ποσότητα. Εφόσον κάθε άνθρωπος «αναφέρεται στον ίδιο του τον εαυτό ως στο γένος που είναι παρόν και ζωντανό», αυτό το γένος δεν μπορεί να είναι ένα αριθμητικό άθροισμα ατόμων, αλλά είναι μια πραγματικότητα ουσιωδώς και πλήρως παρούσα στον καθένα. Αν ο λαός, όπως και το γενολογικό ον, αριθμείται, τότε διαιρείται όχι μόνο σε πλειοψηφία και μειοψηφία, αλλά και σε φατρίες, μεταξύ των οποίων εγκαθιδρύεται αναγκαστικά ένας εμφύλιος πόλεμος. Ο Χομπς, στον Λεβιάθαν, επιχείρησε να ξεπεράσει αυτή τη δυσκολία, υποθέτοντας ένα αριθμήσιμο πλήθος, το οποίο ονομάζει multitudo μη ενωμένο και το οποίο συγκροτείται σε ενότητα στο σώμα του φορέα της κυρίαρχης εξουσίας· τούτο όμως σημαίνει ότι ο λαός δεν αποκτά ενότητα παρά μόνο καταργούμενος στο τεχνητό πρόσωπο του κυρίαρχου.

Πώς να σκεφτούμε, λοιπόν, ένα μη αριθμήσιμο πλήθος; Η λαϊκότητα και η πολιτικότητα δεν είναι προσδιορίσιμες ιδιότητες που, όπως η φυλετική ενότητα για τους ναζιστές, μπορούν να αποδοθούν σε κάθε άτομο. Προκύπτουν, αντιθέτως, από την απουσία ενός κοινού ταυτοτικού στοιχείου, που καθορίζει την ένταξη του ατόμου στο ένα ή στο άλλο σύνολο, στη μία ή στην άλλη τάξη, και το καθιστά, ως τέτοιο, αριθμήσιμο. Όπως το προλεταριάτο κατά τον Μαρξ, ο λαός δεν μπορεί να συμπίπτει με τον εαυτό του· είναι καταστατικά μη-όλος. Αν επιχειρήσουμε να τον συλλάβουμε ως όλον, αντιστέκεται σε κάθε ορισμό, και αυτή η αντίσταση, αυτό το αναρίθμητο υπόλοιπο είναι ο λαός, είναι το γνήσιο πολιτικό στοιχείο.

ΠΗΓΗ: Frear

«October» - «New Year's Day»: πολιτική ανυπακοή!

ΠΗΓΗ: U2

Σε καιρούς υποτιθέμενης τάξης, με την καταστολή να είναι παρούσα, η «αταξία» και η επανάσταση είναι απαραίτητες, με εκφραστές κυρίως τους νέους. Δύο μουσικά κομμάτια των U2, το «October» και το «New Year's Day», δίνουν τον τόνο της πολιτικής ανυπακοής. Το πρώτο, από τον ομώνυμο δίσκο «October», φέρνει στο προσκήνιο τη συζήτηση γύρω από τη μελαγχολική αποτίμηση της κοινωνικοπολιτικής παγωνιάς και παρακμής που βιώνει αυτόν τον καιρό η γηραιά ήπειρος, ενώ το δεύτερο, από τον δίσκο «War», αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα ευθείας ρήξης με την υποτιθέμενη «τάξη» της εποχής μας, η οποία επιβάλλεται με καταστολή. Μια νεολαία που με πράξεις «αταξίας» αντιστέκεται απέναντι στο κατεστημένο, μια νεολαία που διαδηλώνει και αμφισβητεί την πολιτική εξουσία, παραμένει ζωντανή απέναντι στη θανατίλα που μας επιβάλλεται. Σήμερα, η ανάγκη αυτή γίνεται ακόμα πιο επιτακτική, καθώς οι νέοι έρχονται αντιμέτωποι με τη θεσμική αδράνεια των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων απέναντι σε υπαρξιακές κρίσεις, η κλιματική κατάρρευση και η οικονομική ασφυξία· όταν οι νόμιμοι δίαυλοι διαλόγου αποδεικνύονται ανεπαρκείς για να προστατεύσουν το μέλλον τους, η διατάραξη της κανονικότητας είναι η μόνη υπεύθυνη στάση. Άλλωστε, το δικαίωμα στην πολιτική ανυπακοή έχει βαθιές ρίζες στην πολιτική φιλοσοφία. Τα φιλοσοφικά παραδείγματα είναι επίκαιρα. Το δικαίωμα στην επανάσταση το υποστήριξε ο Ζαν Ζακ Ρουσσώ και ο Τζον Λοκ, αναδεικνύοντας το «Κοινωνικό Συμβόλαιο» για την προστασία της ζωής και της ελευθερίας, ενώ η Χάνα Άρεντ βλέπει την πολιτική ανυπακοή ως συλλογική πολιτική πράξη. Α.Ι.Κ.

ΚΑΛΗΜΕΡΑ!!!

«Εἶχα φτάσει τόσο μακριὰ ποὺ ἔνιωθα στὸν ὦμο μου τὸ στεναγμό τοῦ Θεοῦ, / ἡ Μεγάλη Ἄρκτος περπατοῦσε ἀθόρυβα ἀφήνοντας ἀσημένια ἴχνη στὸ δρόμο. / Τὰ βράδια εἶναι συνήθως λυπημένα σὰν ἕνα ταξίδι ποὺ τελείωσε. / Οἱ δόξες δὲν ἔχουν καμιὰ σημασία κάτω ἀπ' τὶς μηλιὲς».

Τάσος Λειβαδίτης, «Γαμήλιο ἀπόβραδο», Τὰ χειρόγραφα τοῦ φθινοπώρου, ἐκδ. Κέδρος, Ἀθήνα 2003, 117.

«Στὴ γαλήνη τῆς μνήμης

οἱ γραμμὲς καὶ τὸ φῶς».

Ἱερομονάχου Συμεὼν, Συμεὼν μνῆμα, ἐκδ. Ἄγρα, Ἀθήνα 1994, χ. ἀ.

ΠΗΓΗ ΕΙΚΟΝΑΣ: Νίκη Ελευθεριάδη

Modal Jazz: Καλό απόγευμα!

ΠΗΓΗ: Miles Davis