Του ΣΤΑΥΡΟΥ ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗ
Το ρεύμα του θρησκευτικού σιωνισμού για τη δημιουργία του Μεγάλου Ισραήλ, άλλοτε περιθωριακό, είναι σήμερα πολύ ισχυρό στην ισραηλινή κοινωνία, αλλά και σε μεγάλο μέρος της διασποράς. Θέλει, και έχει εν πολλοίς πετύχει, να εμφανίζεται ως κληρονόμος και συνεχιστής των ιδρυτών του κράτους του Ισραήλ, ενώ δεν έχει ουσιαστικά καμία σχέση μαζί τους, γιατί εκείνοι υποστήριζαν έναν μοντέρνο, κοσμικό (laïc) εθνικισμό, όπως των άλλων ευρωπαϊκών χωρών, ρεαλιστικό, που δεν ιεροποιούσε τη γη (δέχτηκαν άλλωστε τον διαμοιρασμό της από τον ΟΗΕ). Στους κόλπους αυτού του ακροδεξιού θρησκευτικού σιωνισμού ή πολιτικοθρησκευτικού μεσσιανισμού, που άρχισε να αναπτύσσεται σιγά σιγά μετά τον Πόλεμο των Έξι Ημερών, εκτράφηκαν διάφορες εξτρεμιστικές ομάδες και άτομα, όπως ο Βαρούχ Γκολντστάιν (δολοφόνησε εν ψυχρώ 29 Παλαιστίνιους και τραυμάτισε άλλους 125 στη Χεβρώνα, στο Σπήλαιο των Πατριαρχών, 25 Φεβρουαρίου 1994) και ο Γιγκάλ Αμίρ, θαυμαστής του Γκολντστάιν, δολοφόνος του Γιτζάκ Ράμπιν (4 Νοεμβρίου 1995). Το ρεύμα αυτό, με πολλές διαφοροποιήσεις και διασπάσεις στο εσωτερικό του, έχει καταγράψει τις τελευταίες δεκαετίες ουσιώδεις ιδεολογικές νίκες και, κυρίως, έχει νομιμοποιήσει στην ισραηλινή κοινή συνείδηση τους εποικισμούς στη Δυτική Όχθη και έχει απονομιμοποιήσει, πολύ πριν από την 7η Οκτωβρίου 2023, κάθε προσπάθεια για την ειρήνη.
Αν ο εβραϊκός πολιτικοθρησκευτικός σιωνισμός και οι ολέθριες συνέπειές του είναι λίγο ώς πολύ γνωστά σε όσους παρακολουθούν τα πράγματα στο Ισραήλ και στην Παλαιστίνη, δεν ξέρω πόσο γνωστός είναι ένας άλλος σιωνισμός, ο χριστιανικός, και ο δικός του ολέθριος ρόλος. Ναι, όσο παράξενα και αν ηχεί αυτή η ονομασία, το ρεύμα του χριστιανικού σιωνισμού είναι υπαρκτό και έχει και ιστορία, η οποία ανάγεται στον προτεσταντικό πουριτανισμό του 17ου αιώνα, που θεωρούσε ότι η επιστροφή του εβραϊκού λαού στην ιερή κοιτίδα του αποτελεί αναγκαία προετοιμασία για τη Δευτέρα Παρουσία του Χριστού. Ο λόρδος Aρθουρ Μπάλφουρ, εμπνευστής της πρωτοβουλίας που οδήγησε στην περιβόητη διακήρυξη που συνδέεται με το όνομά του (1917), ασπαζόταν τις ιδέες αυτές. Σήμερα, στον αστερισμό του αμερικανικού χριστιανικού σιωνισμού ανήκουν περίπου καμιά εκατοστή ομάδες και οργανώσεις ευαγγελικών (ευαγγελικαλιστές θα ήταν ίσως ορθότερο να τους αποκαλούμε, για να μη συγχέονται με τους παραδοσιακούς ευαγγελικούς). Είναι ακραιφνείς φονταμενταλιστές, δηλαδή διαβάζουν κυριολεκτικά, κατά γράμμα, τη Βίβλο. Αφού λοιπόν το όνομα Παλαιστίνιοι δεν απαντά στις σελίδες της, αυτό απλούστατα σημαίνει ότι δεν υπάρχουν Παλαιστίνιοι, άρα δεν μπορεί να υπάρχει και παλαιστινιακό κράτος. Μόνο εβραϊκό κράτος μπορεί να υπάρχει, από τον Νείλο έως τον Ευφράτη, σύμφωνα με τη υπόσχεση του Θεού στον Αβραάμ: «Τω σπέρματί σου δώσω την γην ταύτην, από του ποταμού Αιγύπτου έως του ποταμού του μεγάλου, ποταμού Ευφράτου» (Γένεσις 15:18). Ας μη θεωρηθεί ωστόσο ότι όλοι αυτοί οι ευαγγελικοί χριστιανοί σιωνιστές είναι φιλοσημίτες, ότι κινούνται από αληθινή αγάπη για τους Εβραίους, συγκινημένοι από τα βάσανά και τον κατατρεγμό τους. Διόλου. Όλη αυτή η υποστήριξη εντάσσεται σε μια φονταμενταλιστική εσχατολογία, βασισμένη και αυτή σε κυριολεκτική ανάγνωση της Αποκάλυψης, σύμφωνα με την οποία της Δευτέρας Παρουσίας του Χριστού θα προηγηθούν η αποκατάσταση του Μεγάλου Ισραήλ και η ανοικοδόμηση του ναού. Οι Εβραίοι θα σωθούν, μαζί με τους αναγεννημένους χριστιανούς, αν πιστέψουν και αυτοί στον Χριστό.
Θα μπορούσαμε να τα προσπερνάμε όλα αυτά ως ανοησίες, αν οι Αμερικανοί χριστιανοί σιωνιστές δεν αποτελούσαν ουσιαστικά ομάδες λόμπι, με ισχυρές προσβάσεις, ορισμένες τουλάχιστον από αυτές, όπως η CUFI (Christians United for Israel), στο Κογκρέσο και στον Λευκό Οίκο. Ο Μάικ Πομπέο, υπουργός Εξωτερικών κατά την πρώτη διακυβέρνηση του Τραμπ, είναι χριστιανός σιωνιστής, γι’ αυτό και δεν είναι διόλου τυχαίο ότι ήταν ο πρώτος υπουργός Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών που επισκέφθηκε, τον Νοέμβριο του 2020, εποικισμούς της Δυτικής Όχθης και δήλωσε ότι αποτελούν πατρίδα του εβραϊκού λαού. Το ίδιο είναι και ο Μάικ Τζόνσον, ο σημερινός πρόεδρος (Speaker) της Βουλής των Αντιπροσώπων. Θερμός οπαδός του χριστιανικού σιωνισμού είναι και ο Μάικ Χάκαμπι (Mike Huckabee), πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στο Ισραήλ, o οποίος δηλώνει ρητά σε συνεντεύξεις του ότι όλα αυτά τα εδάφη από τον Νείλο μέχρι τον Ευφράτη ανήκουν κατά θεϊκή βούληση στους Εβραίους και πρέπει να τα αποκτήσουν.
Ο χριστιανικός σιωνισμός έχει οπαδούς ακόμη και ανάμεσα στους Παλαιστίνιους χριστιανούς! Ο Μάικ Χάκαμπι οργάνωσε, στις 9 Ιανουαρίου 2026, στην πρεσβεία των ΗΠΑ στην Ιερουσαλήμ συνάντηση με τον γνωστότερο ίσως Παλαιστίνιο χριστιανό σιωνιστή, τον απόστρατο αντισυνταγματάρχη του ισραηλινού στρατού Ιχάμπ Σλαγιάν, ιδρυτή της Israeli Christian Voice. Ο Σλαγιάν έφερε μαζί του στη συνάντηση και κάποιους χριστιανούς κληρικούς από το Ισραήλ και τη Δυτική Όχθη. Ο Σλαγιάν υποστηρίζει ότι οι Παλαιστίνιοι χριστιανοί που είναι πολίτες του Ισραήλ πρέπει να αποποιηθούν την αραβοπαλαιστινιακή ταυτότητα και να υιοθετήσουν την αραμαϊκή, την οποία το Ισραήλ επισήμως αναγνωρίζει από το 2014, και προτρέπει επίσης τους Παλαιστίνιους χριστιανούς να κατατάσσονται στον ισραηλινό στρατό. Ο παλαιστινιακός χριστιανικός σιωνισμός βρίσκεται σε πλήρη σύμπνοια με τις Ηνωμένες Πολιτείες αλλά και με τις ισραηλινές αρχές, που πριμοδοτούν μια πολυδιάσπαση των Αράβων πολιτών του σε μικρότερες κοινότητες (χριστιανοί, Δρούζοι, Βεδουίνοι, Κιρκάσιοι). Ο χριστιανικός σιωνισμός δεν ξεγελάει πάντως τις τοπικές χριστιανικές Εκκλησίες των Αγίων Τόπων. Σε κοινή δήλωσή τους, στις 17 Ιανουαρίου 2026, τον καταδίκασαν ρητά, με το όνομά του, ως ολέθρια ιδεολογία. Εν κατακλείδι, ο χριστιανικός σιωνισμός δεν είναι απλώς ευαγγελικές φονταμενταλιστικές παλαβομάρες, αλλά έχει στενό δεσμό, τόσο στην αμερικανική όσο και στην παλαιστινιακή εκδοχή του, με σκληρές πολιτικές επιδιώξεις. Μόνο με τον Χριστό δεν έχει κανέναν απολύτως αληθινό δεσμό.
ΠΗΓΕΣ:
