Του ΜΑΝΟΥ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗ
«...Την ώρα που τελούνταν το ετήσιο μνημόσυνο για τους πεσόντες του 1974, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας και η υπουργός Πολιτισμού βρίσκονταν στα Ιωάννινα εγκαινιάζοντας αναστηλωμένα, οθωμανικά μνημεία. Η κυβέρνηση εκπροσωπήθηκε τυπικά και διεκπεραιωτικά. Κανείς κορυφαίος υπουργός δεν έδωσε το «παρών». Ούτε καν μια κυπριακή σημαία δεν υπήρχε έξω από τη Μητρόπολη για να θυμίζει τον λόγο της τελετής...»*.
Την ώρα που όλη η Κύπρος θρηνεί τις μαύρες ημέρες της πιο μαύρης επετείου του Ελληνισμού μετά το '22, την προδοσία, την εισβολή και το ξερίζωμα, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας και η δοτή υπουργός Πολιτισμού θυμήθηκαν να εγκαινιάσουν την αναστήλωση οθωμανικών μνημείων(!) στην ιδιαίτερα πατρίδα του πρώτου. Ας σημειωθεί ότι δεν έχω τίποτα με την αναστήλωση των μνημείων κάθε εποχής και κάθε πολιτισμού, απεναντίας, είναι κομμάτι της ιστορίας μας. Αντιδρώ μόνο στην ιστορική συγκυρία και στους αναπόφευκτους συνειρμούς. Στους αναπόφευκτα αναγκαίους συμβολισμούς. Επειδή κι αυτοί είναι Ιστορία. Παράλληλα οι παράγοντες της Προεδρίας, εν όψει της αλλαγής του καιρού, αγωνιούν μήπως βρέξει την προσεχή Παρασκευή και ενοχληθούν οι καλεσμένοι της δεξίωσης για την Δημοκρατία. Δηλαδή την δική τους κολοβωμένη και καθεστωτική Δημοκρατία. Όπου θα εμφανιστούν βέβαια όλοι οι αστέρες του συστήματος, από τον Πρετεντέρη ως τον Μυτιληναίο και από την Σία Κοσιώνη ως τον πατέρα της Σάκκαρη. Και επίσης όλες και όλοι οι κυρίες και κύριοι βουλευτές, υπόδικοι, φυγόδικοι, καταδικασμένοι, ανεξάρτητοι, εκτός κομμάτων, εκτός ιδεολογίας, εκτός κοινής λογικής κ.λπ. Με αστέρες της βραδιάς τον Άδωνι και την Βιργινία, τον Βορίδη, τον Πλεύρη και άλλα θύματα της δικτατορίας. Αλλά κυρίως θα εκπροσωπηθούν τα ιδιωτικά νιτερέσα εκείνης της ελίτ που νέμεται τις απευθείας αναθέσεις σ' ένα κράτος - φέουδο το οποίο δεν τηρεί κανένα πρόσχημα καταπατώντας και θεσμούς και συμβολισμούς και αξίες. Και κυρίως δεν διαθέτει συνείδηση και τρόμο Ιστορίας. Μια δεξίωση που θα έπρεπε συμβολικά να καταργηθεί στη μνήμη όλων εκείνων των Ελλαδιτών και των Κυπρίων που χάθηκαν είτε στο πραξικόπημα εναντίον του Μακαρίου, είτε μετά στην τεράστια προδοσία της εισβολής και της κατοχής. Μία δεξίωση που ξεκίνησε επί Κωνσταντίνου Καραμανλή και βασίστηκε τόσο στο κοινωνικό θυμικό αμέσως μετά τη Χούντα αλλά και την έντεχνη αποσιώπηση του ενός χαρμόσυνου γεγονότος υπέρ του τραγικού άλλου. Αφού ο Καραμανλής ουδέποτε ξεπέρασε τις τύψεις του για την εξέλιξη του κυπριακού από τη συνθήκη της Ζυρίχης ακόμα. Βέβαια έχουσιν γνώσιν οι φύλακες και ο νυν μονοκομματικός Πρόεδρος, επιλογή του παντοδύναμου πρωθυπουργού, έχει αποδείξει πως βρίσκεται εκεί γιατί μπορεί να αντιμετωπίζει τα δύσκολα: Ήδη εταιρείες έχουν ήδη επιστρατευτεί για να υπάρξουν μεγάλες ομπρέλες ή στέγαστρα ώστε τίποτα να μην αμαυρώσει την τελετή και να είναι δυνατή απρόσκοπτα η πρόσβαση στους κήπους του προεδρικού μεγάρου σε όλους τους υψηλούς προσκεκλημένους. Για παράδειγμα στον κ. Χατζηνικολάου και τον κ. Χατζηδάκη. Ή, την κυρία Άννα Παναγιωταρέα με τον άλλο ήρωα της αντίστασης, τον Αντώνη Δελλατόλα. Όλους όσοι δηλαδή δικαιούνται να εορτάζουν την πτώση της δικτατορίας. Αλλά και οι αίθουσες του επιβλητικού κτίσματος του Τσίλλερ θα είναι ανοιχτές και κατάφωτες ώστε να υποδεχτούν τους εκατοντάδες τυχερούς με τις συνόδους των με την τιμητική πρόσκληση για την μεγάλη εορτή. Κυρίως οι πρέσβεις των συμμάχων μας και βέβαια η Kimberly Gilfoil, η εξαίρετη διάδοχος του Πιουριφόι και του Κίσινγκερ, θα πρέπει να δουν ότι στην Ελλάδα υπάρχει και οργάνωση και πρόβλεψη και ισχύει πάντα το πνεύμα του Ξενίου Διός, της πατροπαράδοτης δηλαδή ελληνικής φιλοξενίας. Απλώς στοιχίζει λίγο πιο ακριβά.
Βλέπετε, από την εποχή που ο Αλκίνοος, ο βασιλιάς των Φαιάκων, φιλοξένησε τον άγνωστο του Οδυσσέα ως τα σημερινά airbnb και τα funds που έχουν εξαγοράσει συγκροτήματα ολόκληρα ξενοδοχειακών τεράτων, έχουν αλλάξει πολλά πράγματα. Αφού μεσολάβησε η νεοφιλελεύθερη πρόοδος! Βρέξει δεν βρέξει λοιπόν - όπως τραγουδούσε κι η Ρένα Βλαχοπούλου, φίλη του Καραμανλή και του αδελφού του Γραμμένου - θα εμφανιστεί την κεκανονισμένη ώρα ο εξοχότατος Πρόεδρος της Δημοκρατίας μας, άψογος μέσα στο βαθύ μπλε κοστούμι του με την γκρι αρζάν γραβάτα - αρκεί να μην του ζητηθούν κάποιες ζωντανές δηλώσεις, εκεί θα έχουμε πρόβλημα - ενώ λίγο πριν θα έχει προηγηθεί ο πρωθυπουργός, ευθυτενής, με αντίστροφη χρωματική γκάμα, ανοιχτό γκρι κοστούμι και βαθιά μπλε ρουά γραβάτα όπως θα γράψει την επόμενη το εκτενές ρεπορτάζ της έγκυρης Καθημερινής. Πού τα ξέρω όλα αυτά; Έχω το κληρονομικό χάρισμα! Προσηνής όπως πάντα ο κ. Μητσοτάκης αλλά και με μία δικαιολογημένη μελαγχολία στο βάθος της ματιάς του γιατί η σύσσωμη η αντιπολίτευση δεν έχει ακόμα ζητήσει συγγνώμη από τον κύριο Φραπέ και τους ομοίους του για τον διασυρμό που υπέστησαν λόγω του μη σκανδάλου του ΟΠΕΚΕΠΕ. Όπως βέβαια δεν θα λείψει από την δεξίωση των δεξιώσεων και ο κομψός των κομψών, ο κύριος Δημήτρης Αβραμόπουλος, ο καγκελάριος. Συγχωρέστε με αγαπητοί αναγνώστες αλλά δεν μπορώ να φανταστώ τους χρωματικούς συνδυασμούς που θα επινοήσει αυτός άψογος ευπατρίδης ώστε να εντυπωσιάσει για μίαν ακόμη φορά τα πλήθη της προεδρικής δεξίωσης τόσο με το στυλ όσο και με την γενναιότητα του να εμφανίζεται δημόσια παρότι εκκρεμεί εις βάρος του ένταλμα σύλληψης από τις βελγικές αρχές. Φαντάζομαι, όλοι θα αντιληφθούμε την αδιόρατη πικρία αυτού του μεγάλου άνδρα αυτήν ακριβώς τη στιγμή σ' αυτό ακριβώς τον χώρο. Γιατί είχε και εκείνος πανάξια συζητηθεί για την Προεδρία της Δημοκρατίας επί πρωθυπουργίας Αλέξη Τσίπρα. Ποτέ όμως δεν είναι αργά για τους αρίστους! (Το δυστύχημα είναι πως επίσης δεν είναι ποτέ αργά στον τόπο αυτό και για τους οσφυοκάμπτες).
Εκτός αστεϊσμών τώρα: Όλες αυτές οι κινήσεις, τα εγκαίνια σ' ένα οθωμανικό μνημείο ειδικά αυτή τη στιγμή - ενώ ο Erdoğan μετατρέπει σε τζαμιά την Αγία Σοφία και τη Μονή της Χώρας - αλλά και η συνεχιζόμενη κοροϊδία της «δεξίωσης της δημοκρατίας» για να εξοστρακιστεί η αιμάσσουσα μνήμη και να ωραιοποιηθούν οι μαύρες αναμνήσεις μιας διχοτομημένης πατρίδας, δεν είναι διόλου τυχαίες, ούτε απλώς συμβάλλουν στην άνωθεν επιβεβλημένη πολιτική του κατευνασμού της γείτονος. Είναι πάνω από όλα η έκφραση μιας παγιωμένης επί χρόνια νοοτροπίας η οποία στο όνομα του ήρεμου(;) και ειρηνικού(;) σήμερα, είναι έτοιμη να ξεπουλήσει και την ιστορία και το χρέος που έχουμε ως έθνος για επιβίωση και αντίσταση. Αυτό δηλαδή που κινητοποιούσε ανέκαθεν εμάς, τους Έλληνες, και μας θύμιζε την ιερή υποχρέωση τόσο σ' εκείνους που έζησαν πριν από εμάς όσο και - κυρίως - σε αυτούς που θα έρθουν μετά από εμάς. Πολεμοκαπηλία; Το ακριβώς αντίθετο. Αμύνεσθαι περί Πάτρης.
Στην άθλια, μεταμοντέρνα συνθήκη της φετιχοποίησης του παρόντος χρόνου - σαν να μην υπήρξε χτες και να μην υπάρξει αύριο - ή, καλύτερα της αντιμετώπισης του ιστορικού χρόνου ως ένα διαρκές mélange όπου ανακατεύονται γλυκά το παρελθόν και το μέλλον. Σαν υπερπαραγωγή του Hollywood, όπου όλα επιτρέπεται να είναι και αλλιώς, με εντυπωσιακές μεν εικόνες αλλά χωρίς σάρκα, αίμα ή ψυχή, ενώ η ιστορική μνήμη και το χρέος μας προς αυτή, καταντούν μια ακόμη προσομοίωση, ένα simulacre. Δηλαδή μια υποκειμενική αφήγηση, ένα φάντασμα, που δεν ενδιαφέρεται καθόλου ούτε για την ιστορία, ούτε και για το δράμα της. Είναι πλέον συνείδηση και στον πιο αδιάφορο Έλληνα και στον τελευταίο ψηφοφόρο ότι εδώ και καιρό συμβαίνει μεθοδικά στη χώρα κάτι πολύ κακό. Με τα κοινοβουλευτικά κόμματα όταν δεν αυτοδιαλύονται αυτογελοιοποιούμενα να μην μπορούν καν να αναπέμψουν άκρως ιδιοτελή και επικίνδυνα νομοσχέδια. Όπως αυτό του υπουργείου πολιτισμού που παραχωρεί όλο τον πολιτιστικό μας πλούτο σε μίαν ανώνυμη(!) εταιρεία - όπως για παράδειγμα παραχώρησε τις...τουαλέτες του Ιερού Βράχου σε ιδιώτη με είσοδο χρήσης επιπλέον του εισιτηρίου - ή έδωσε όλα τα κυλικεία των αρχαιολογικών χώρων σε μία franching εταιρεία. Ή, όπως αποψίλωσε την αρχαιολογική υπηρεσία για να σταματήσει οποιαδήποτε φωνή διαμαρτυρίας ή αμφισβήτησης. Επαναλαμβάνω αυτό που συμβαίνει στη χώρα είναι εξόχως επικίνδυνο. Κυρίως γιατί είναι ύπουλο, υποδόριο και έχει την ανοχή των ενόχων ΜΜΕ τα οποία όταν δεν αποσιωπούν, παραποιούν τα πάντα σύμφωνα με το κυβερνητικό αφήγημα. Μια ολόκληρη χώρα βυθίζεται στην ραστώνη, την εξηλιθίωση και πορεύεται χωρίς κεντρική ιδέα. Οι εκλογές που οφείλουν να γίνουν αμέσως - η κυβέρνηση έχει προ πολλού χάσει τη λαϊκή στήριξη- ίσως επιτρέψουν κάποια διέξοδο... Δεν αναμένουμε πλέον το βέλτιστο, δεν το δικαιούμαστε ως πολίτες, αλλά το μη χείρον.
* Από κείμενο του Σταύρου Μαρτινίδη.
