Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ιερωσύνη των Γυναικών. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ιερωσύνη των Γυναικών. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Σάββατο 18 Ιανουαρίου 2025

«Η παρουσία της γυναίκας στη σύγχρονη εκκλησιαστική ζωή»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ


Πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη, 16 Ιανουαρίου 2025, η πρώτη διάλεξη του φετινού, πέμπτου διαδικτυακού κύκλου εκδηλώσεων «Καιρός του Ποιήσαι» της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών Βόλου. Η διάλεξη είχε τίτλο «Η παρουσία της γυναίκας στη σύγχρονη εκκλησιαστική ζωή» και δόθηκε από την Αγγελική Τζουβάλη - Καριώτογλου, θεολόγο, Δρ Φιλοσοφίας και συγγραφέα, ενώ ο συντονισμός της εκδήλωσης έγινε από τη Μαγδαληνή Θωμά, συγγραφέα και Δρ. Φιλολογίας. Η διάλεξη, που δόθηκε στα ελληνικά και τα γαλλικά, εντάσσονταν επίσης στην σειρά εκδηλώσεων «Λειτουργία μετά τη Λειτουργία», που διοργανώνεται από την Ιερά Μητρόπολη Γαλλίας και το Βικαριάτο των Γαλλόφωνων Ενοριών του Οικουμενικού Πατριαρχείου, σε συνεργασία με την Ακαδημία Θεολογικών Σπουδών Βόλου. Είναι διαθέσιμη στο κανάλι YouTube της Ακαδημίας, στη διεύθυνση https://youtu.be/I3qNHZpjuqs (ελληνική εκδοχή) και https://youtu.be/x0Ihjq0hh2k (γαλλική εκδοχή), ενώ θα είναι σύντομα διαθέσιμη και στο κανάλι του Βικαριάτου, στη διεύθυνση https://www.youtube.com/c/lalettreduvicariat .
Ξεκινώντας από την προσωπική της εμπειρία από την πλημμελή εκπροσώπηση της γυναίκας στον εκκλησιαστικό χώρο, η Αγγελική Καριώτογλου σκιαγράφησε το πρόβλημα της υποβαθμισμένης θέσης της γυναίκας, που θεωρείται βοηθητικό προσωπικό, χωρίς ισότιμη αντιμετώπιση και χωρίς τη δυνατότητα ανάληψης ουσιαστικών ρόλων στη σύγχρονη εκκλησιαστική ζωή. Διαπιστώνοντας ότι η αντιμετώπιση της γυναίκας στην πρωτοχριστιανική Εκκλησία ήταν εντελώς διαφορετική, η ομιλήτρια ανέδειξε το γεγονός ότι η σημερινή στάση της Εκκλησίας απέναντι στις γυναίκες είναι καρπός ενός προχριστιανικού κατεστημένου, που δεν έχει σχέση με τη χριστιανική διδασκαλία αλλά ενισχύθηκε από την ναρκισσιστική και συμπλεγματική άσκηση της εξουσίας από πολλούς μοναχούς και ανώτερους κληρικούς, με θύματα τους λαϊκούς, άνδρες και γυναίκες εξίσου, οι οποίοι συχνά επιζητούν και αποδέχονται έναν παθητικό, οπαδικό ρόλο. Προχωρώντας, η ομιλήτρια αναφέρθηκε στη σημασία που θα έπρεπε να έχει η δημόσια εικόνα του ιερατικού ζεύγους και η ενεργή παρουσία της πρεσβυτέρας στην ενορία, υπογραμμίζοντας το γεγονός ότι η πρεσβυτέρα θεωρείται δέον να απέχει από τον δημόσιο βίο. «Το θέμα δεν είναι να αναρωτιόμαστε αν οι γυναίκες πρέπει να παίζουν κάποιο σημαντικό ρόλο στις κοινότητες των ενοριών, αλλά να μην χρειάζεται να αναρωτηθούμε καθόλου γι΄ αυτό». Τόνισε ότι λαός και κλήρος, όλοι οι χριστιανοί, καλούνται να μετέχουν στο έργο της Εκκλησίας και ως εκ τούτου, η συμμετοχή γυναικών σε όργανα όπως τα εκκλησιαστικά συμβούλια δεν είναι συζητήσιμη ή διακοσμητική, αλλά ουσιαστικώς επιβεβλημένη. Έκανε λόγο για τον υποτιμητικό, εις βάρος των γυναικών, λόγο που συχνά εμφανίζεται στα εκκλησιαστικά ευχολόγια, και υπογράμμισε ότι δυστυχώς «για τη θεσμική εκκλησία, ο σεβασμός προς το γυναικείο φύλο τελειώνει στο πρόσωπο της Θεοτόκου, αντί το πρόσωπο αυτό να αποτελεί αφετηρία για πλήρη σεβασμό απέναντι στη γυναικεία φύση»· όπως, όμως, σημείωσε η ομιλήτρια, «η γυναικεία ιδιότητα [της Παναγίας] είναι πράγματι σημείο υποδοχής του άλλου και μάλιστα του εξόχως Άλλου, είναι η αρχή της καινούργιας ανθρωπότητας, μέσα στην οποία σαρκώνεται ο Θεός».
Στη συζήτηση που ακολούθησε τέθηκαν ερωτήματα σχετικά με τη διαμόρφωση της προβληματικής θέσης της γυναίκας στην Εκκλησία από κοινωνικούς και πολιτισμικούς παράγοντες, με τις διαφορές ανάμεσα στην Ελλάδα και τις ορθόδοξες κοινότητες της Δύσης, όπως επίσης και ερωτήματα και προτάσεις σχετικά με τη χειροτονία και τον ενδεχόμενο ρόλο των γυναικών. Πρέπει να σημειωθεί ότι μετά το πέρας της ομιλίας, το προεδρείο της εκδήλωσης έγινε αποδέκτης εντυπωσιακά μεγάλου αριθμού συγχαρητηρίων μηνυμάτων.

Πέμπτη 8 Δεκεμβρίου 2022

Συνοδικότητα άνευ γυναικών; Για τη θεολογική και εκκλησιαστική υπέρβαση της ιεροποίησης των δομών της πατριαρχικής κοινωνίας

Του ΠΑΝΤΕΛΗ ΚΑΛΑΪΤΖΙΔΗ

Θα πρέπει να είμαστε ευγνώμονες στη Teva Regule, Πρόεδρο της Ορθοδόξου Θεολογικής Ενώσεως Αμερικής και Μέλος του Δ.Σ. του Κέντρου Διακονισσών «Αγία Φοίβη», που με την εισήγησή της «Reception and Inspiration of Synodal Process», μας υπενθύμισε την αρχική σημασία των όρων σύνοδος και συνοδικότητα, όρων που προέρχονται από τη σύνθετη ελληνική λέξη σύν+οδός. Οι όροι αυτοί παραπέμπουν στην κοινή πορεία και τη συνάντηση του λαού του Θεού, της σύναξης των πιστών, του πληρώματος της εκκλησίας, προκειμένου να αποφασίσουν για σημαντικά θέματα της εκκλησιαστικής πίστης και ζωής. Αυτή η κατανόηση της συνοδικότητας θα πρέπει, ωστόσο, να συμπληρωθεί με την εσχατολογική προοπτική και τη διάσταση του μέλλοντος. Θα πρέπει να εκφράζει όχι μόνο το «ήδη» αλλά και το «ούπω», όχι μόνο όσα έχουν ήδη πληρωθεί αλλά και ό,τι εκκρεμεί και αναμένεται να πληρωθεί στο μέλλον. Αν αυτή η πορεία και η συνάντηση, όπως αποτυπώνεται στον συνοδικό θεσμό, αφορά πρωτίστως τη συμμετοχή των επισκόπων, σε καμία περίπτωση δεν αποκλείει τη συμμετοχή των λαϊκών, όπως μαρτυρούν πολλά γραπτά τεκμήρια και θεσμικά παραδείγματα που προέρχονται από την Ορθόδοξη παράδοση, αλλά επιπλέον και η θεολογία της γενικής ιερωσύνης (των πιστών), όπως αυτή τόσο όμορφα περιγράφεται από την Teva Regule στην ενότητα της εισήγησής της που αφορά τους βαπτισμένους και τους κεχρισμένους χριστιανούς και τη συμμετοχή τους στο τριπλό λειτούργημα του Χριστού: του Προφήτη, Ιερέα και Βασιλιά.
Η σημερινή παρουσίαση μας θυμίζει επίσης όλα τα μεγάλα θέματα που επεξεργάστηκαν και συζήτησαν οι Ορθόδοξοι θεολόγοι του 20ού αιώνα, όπως: την Τριαδολογική θεμελίωση της Εκκλησίας, την περιχωρητική σχέση των τριών θείων προσώπων που ενώνονται με αμοιβαία αγάπη παρέχοντας έτσι το πρότυπο της τέλειας κοινωνίας και τη σωστή ισορροπία μεταξύ ενότητας και διαφορετικότητας, τη διαλογική φύση της Τριαδικότητας και την επίδρασή της στην εκκλησιαστική διοίκηση, την Εκκλησία ως ευχαριστιακή κοινότητα στην οποία καλούμαστε να συμμετέχουμε, αλλά και την Εκκλησία ως κοινωνία, μια κοινωνία με τον Θεό και μεταξύ μας που βασίζεται στην αποκάλυψη της Τριάδας, την εκκλησιολογία της κοινωνίας και πολλά άλλα.
Χάρηκα ιδιαιτέρως που διαπίστωσα ότι στην ενότητα για την Τριαδολογική θεμελίωση, η εισήγηση της Teva αναφέρεται στην αείμνηστη Ορθόδοξη μοναχή και πατρολόγο Nona Verna Harrison. Θα ήταν ακόμη καλύτερα αν αυτή η Τριαδολογική προσέγγιση συνδεόταν με το ζήτημα του αποκλεισμού των γυναικών από την εκκλησιαστική ζωή, όπως παρουσιάζεται στα γραπτά της Ορθόδοξης αυτής θεολόγου, αλλά και στο έργο της Catherine LaCugna, της αείμνηστης Ρωμαιοκαθολικής θεολόγου που θεμελίωσε τη φεμινιστική της θεολογία στην τριαδική θεολογία των Καππαδοκών Πατέρων.

Διαβάστε ολόκληρο το άρθρο εδώ