Χριστιανικός σιωνισμός

Του ΣΤΑΥΡΟΥ ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗ

Το ρεύμα του θρησκευτικού σιωνισμού για τη δημιουργία του Μεγάλου Ισραήλ, άλλοτε περιθωριακό, είναι σήμερα πολύ ισχυρό στην ισραηλινή κοινωνία, αλλά και σε μεγάλο μέρος της διασποράς. Θέλει, και έχει εν πολλοίς πετύχει, να εμφανίζεται ως κληρονόμος και συνεχιστής των ιδρυτών του κράτους του Ισραήλ, ενώ δεν έχει ουσιαστικά καμία σχέση μαζί τους, γιατί εκείνοι υποστήριζαν έναν μοντέρνο, κοσμικό (laïc) εθνικισμό, όπως των άλλων ευρωπαϊκών χωρών, ρεαλιστικό, που δεν ιεροποιούσε τη γη (δέχτηκαν άλλωστε τον διαμοιρασμό της από τον ΟΗΕ). Στους κόλπους αυτού του ακροδεξιού θρησκευτικού σιωνισμού ή πολιτικοθρησκευτικού μεσσιανισμού, που άρχισε να αναπτύσσεται σιγά σιγά μετά τον Πόλεμο των Έξι Ημερών, εκτράφηκαν διάφορες εξτρεμιστικές ομάδες και άτομα, όπως ο Βαρούχ Γκολντστάιν (δολοφόνησε εν ψυχρώ 29 Παλαιστίνιους και τραυμάτισε άλλους 125 στη Χεβρώνα, στο Σπήλαιο των Πατριαρχών, 25 Φεβρουαρίου 1994) και ο Γιγκάλ Αμίρ, θαυμαστής του Γκολντστάιν, δολοφόνος του Γιτζάκ Ράμπιν (4 Νοεμβρίου 1995). Το ρεύμα αυτό, με πολλές διαφοροποιήσεις και διασπάσεις στο εσωτερικό του, έχει καταγράψει τις τελευταίες δεκαετίες ουσιώδεις ιδεολογικές νίκες και, κυρίως, έχει νομιμοποιήσει στην ισραηλινή κοινή συνείδηση τους εποικισμούς στη Δυτική Όχθη και έχει απονομιμοποιήσει, πολύ πριν από την 7η Οκτωβρίου 2023, κάθε προσπάθεια για την ειρήνη.

Αν ο εβραϊκός πολιτικοθρησκευτικός σιωνισμός και οι ολέθριες συνέπειές του είναι λίγο ώς πολύ γνωστά σε όσους παρακολουθούν τα πράγματα στο Ισραήλ και στην Παλαιστίνη, δεν ξέρω πόσο γνωστός είναι ένας άλλος σιωνισμός, ο χριστιανικός, και ο δικός του ολέθριος ρόλος. Ναι, όσο παράξενα και αν ηχεί αυτή η ονομασία, το ρεύμα του χριστιανικού σιωνισμού είναι υπαρκτό και έχει και ιστορία, η οποία ανάγεται στον προτεσταντικό πουριτανισμό του 17ου αιώνα, που θεωρούσε ότι η επιστροφή του εβραϊκού λαού στην ιερή κοιτίδα του αποτελεί αναγκαία προετοιμασία για τη Δευτέρα Παρουσία του Χριστού. Ο λόρδος Aρθουρ Μπάλφουρ, εμπνευστής της πρωτοβουλίας που οδήγησε στην περιβόητη διακήρυξη που συνδέεται με το όνομά του (1917), ασπαζόταν τις ιδέες αυτές. Σήμερα, στον αστερισμό του αμερικανικού χριστιανικού σιωνισμού ανήκουν περίπου καμιά εκατοστή ομάδες και οργανώσεις ευαγγελικών (ευαγγελικαλιστές θα ήταν ίσως ορθότερο να τους αποκαλούμε, για να μη συγχέονται με τους παραδοσιακούς ευαγγελικούς). Είναι ακραιφνείς φονταμενταλιστές, δηλαδή διαβάζουν κυριολεκτικά, κατά γράμμα, τη Βίβλο. Αφού λοιπόν το όνομα Παλαιστίνιοι δεν απαντά στις σελίδες της, αυτό απλούστατα σημαίνει ότι δεν υπάρχουν Παλαιστίνιοι, άρα δεν μπορεί να υπάρχει και παλαιστινιακό κράτος. Μόνο εβραϊκό κράτος μπορεί να υπάρχει, από τον Νείλο έως τον Ευφράτη, σύμφωνα με τη υπόσχεση του Θεού στον Αβραάμ: «Τω σπέρματί σου δώσω την γην ταύτην, από του ποταμού Αιγύπτου έως του ποταμού του μεγάλου, ποταμού Ευφράτου» (Γένεσις 15:18). Ας μη θεωρηθεί ωστόσο ότι όλοι αυτοί οι ευαγγελικοί χριστιανοί σιωνιστές είναι φιλοσημίτες, ότι κινούνται από αληθινή αγάπη για τους Εβραίους, συγκινημένοι από τα βάσανά και τον κατατρεγμό τους. Διόλου. Όλη αυτή η υποστήριξη εντάσσεται σε μια φονταμενταλιστική εσχατολογία, βασισμένη και αυτή σε κυριολεκτική ανάγνωση της Αποκάλυψης, σύμφωνα με την οποία της Δευτέρας Παρουσίας του Χριστού θα προηγηθούν η αποκατάσταση του Μεγάλου Ισραήλ και η ανοικοδόμηση του ναού. Οι Εβραίοι θα σωθούν, μαζί με τους αναγεννημένους χριστιανούς, αν πιστέψουν και αυτοί στον Χριστό.

Θα μπορούσαμε να τα προσπερνάμε όλα αυτά ως ανοησίες, αν οι Αμερικανοί χριστιανοί σιωνιστές δεν αποτελούσαν ουσιαστικά ομάδες λόμπι, με ισχυρές προσβάσεις, ορισμένες τουλάχιστον από αυτές, όπως η CUFI (Christians United for Israel), στο Κογκρέσο και στον Λευκό Οίκο. Ο Μάικ Πομπέο, υπουργός Εξωτερικών κατά την πρώτη διακυβέρνηση του Τραμπ, είναι χριστιανός σιωνιστής, γι’ αυτό και δεν είναι διόλου τυχαίο ότι ήταν ο πρώτος υπουργός Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών που επισκέφθηκε, τον Νοέμβριο του 2020, εποικισμούς της Δυτικής Όχθης και δήλωσε ότι αποτελούν πατρίδα του εβραϊκού λαού. Το ίδιο είναι και ο Μάικ Τζόνσον, ο σημερινός πρόεδρος (Speaker) της Βουλής των Αντιπροσώπων. Θερμός οπαδός του χριστιανικού σιωνισμού είναι και ο Μάικ Χάκαμπι (Mike Huckabee), πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στο Ισραήλ, o οποίος δηλώνει ρητά σε συνεντεύξεις του ότι όλα αυτά τα εδάφη από τον Νείλο μέχρι τον Ευφράτη ανήκουν κατά θεϊκή βούληση στους Εβραίους και πρέπει να τα αποκτήσουν.

Ο χριστιανικός σιωνισμός έχει οπαδούς ακόμη και ανάμεσα στους Παλαιστίνιους χριστιανούς! Ο Μάικ Χάκαμπι οργάνωσε, στις 9 Ιανουαρίου 2026, στην πρεσβεία των ΗΠΑ στην Ιερουσαλήμ συνάντηση με τον γνωστότερο ίσως Παλαιστίνιο χριστιανό σιωνιστή, τον απόστρατο αντισυνταγματάρχη του ισραηλινού στρατού Ιχάμπ Σλαγιάν, ιδρυτή της Israeli Christian Voice. Ο Σλαγιάν έφερε μαζί του στη συνάντηση και κάποιους χριστιανούς κληρικούς από το Ισραήλ και τη Δυτική Όχθη. Ο Σλαγιάν υποστηρίζει ότι οι Παλαιστίνιοι χριστιανοί που είναι πολίτες του Ισραήλ πρέπει να αποποιηθούν την αραβοπαλαιστινιακή ταυτότητα και να υιοθετήσουν την αραμαϊκή, την οποία το Ισραήλ επισήμως αναγνωρίζει από το 2014, και προτρέπει επίσης τους Παλαιστίνιους χριστιανούς να κατατάσσονται στον ισραηλινό στρατό. Ο παλαιστινιακός χριστιανικός σιωνισμός βρίσκεται σε πλήρη σύμπνοια με τις Ηνωμένες Πολιτείες αλλά και με τις ισραηλινές αρχές, που πριμοδοτούν μια πολυδιάσπαση των Αράβων πολιτών του σε μικρότερες κοινότητες (χριστιανοί, Δρούζοι, Βεδουίνοι, Κιρκάσιοι). Ο χριστιανικός σιωνισμός δεν ξεγελάει πάντως τις τοπικές χριστιανικές Εκκλησίες των Αγίων Τόπων. Σε κοινή δήλωσή τους, στις 17 Ιανουαρίου 2026, τον καταδίκασαν ρητά, με το όνομά του, ως ολέθρια ιδεολογία. Εν κατακλείδι, ο χριστιανικός σιωνισμός δεν είναι απλώς ευαγγελικές φονταμενταλιστικές παλαβομάρες, αλλά έχει στενό δεσμό, τόσο στην αμερικανική όσο και στην παλαιστινιακή εκδοχή του, με σκληρές πολιτικές επιδιώξεις. Μόνο με τον Χριστό δεν έχει κανέναν απολύτως αληθινό δεσμό.

ΠΗΓΕΣ:

• Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ
• Σταύρος Ζουμπουλάκης

ΕΜΜΑΝΟΥΕΛ ΤΟΝΤ: Σε κατάσταση μηδενικής θρησκείας

Συνδέετε την παρακμή της Δύσης με την εξαφάνιση της θρησκείας – κυρίως του Προτεσταντισμού – και χρονολογείτε αυτή την εξαφάνιση με τους νόμους με την καθιέρωση των γάμους ομοφυλόφιλων…

Δεν εξέφρασα καμία προσωπική άποψη για αυτό το κοινωνικό θέμα. Είμαι εδώ μόνο ως κοινωνιολόγος της θρησκείας, πολύ χαρούμενος που έχω έναν ακριβή δείκτη για να εντοπίσω εγκαίρως το πέρασμα της θρησκείας από μια κατάσταση ζόμπι σε μια κατάσταση μηδενική. Στα προηγούμενα βιβλία μου, εισήγαγα την έννοια της θρησκευτικής κατάστασης ζόμπι: η πίστη εξαφανίστηκε, αλλά τα ήθη, οι αξίες και οι ικανότητες συλλογικής δράσης κληρονομημένες από τη θρησκεία παραμένουν, συχνά μεταφρασμένες σε ιδεολογική γλώσσα –εθνική, σοσιαλιστική ή κομμουνιστική. Αλλά η θρησκεία φτάνει στις αρχές της τρίτης χιλιετίας σε μια κατάσταση μηδενική (νέα έννοια), την οποία αντιλαμβάνομαι με τρεις δείκτες– αναζητώ πάντα στατιστικούς δείκτες για να αξιολογήσω τόσο ηθικά όσο και κοινωνικά φαινόμενα: Είμαι θαυμαστής του Durkheim, ιδρυτή της ποσοτικής κοινωνιολογίας, ακόμη περισσότερο από τον Βέμπερ.

Στην κατάσταση των ζόμπι, οι άνθρωποι δεν πηγαίνουν πλέον στη θεία λειτουργία, αλλά εξακολουθούν να βαφτίζουν τα παιδιά τους. Η εξαφάνιση του βαπτίσματος είναι εμφανής σήμερα, έφτασε στο στάδιο μηδέν. Στο στάδιο των ζόμπι, θάβουμε πάντα τους νεκρούς, υπακούοντας έτσι πάντα στην άρνηση της αποτέφρωσης της Εκκλησίας. Σήμερα, η μαζική διάχυση της αποτέφρωσης γενικεύτηκε: πρακτική και φθηνή πρακτική, σχεδόν μηδενική η δαπάνη. Τέλος, ο πολιτικός γάμος της περιόδου των ζόμπι είχε όλα τα χαρακτηριστικά του αρχαίου θρησκευτικού γάμου – άντρας, γυναίκα, παιδιά που πρέπει να μορφωθούν. Με τον γάμο ομοφυλόφιλων, που δεν έχει νόημα για τη θρησκεία, φεύγουμε από το κράτος των ζόμπι και χάρη στους νόμους για ισοδύναμους γάμους, μπορούμε να χρονολογήσουμε τη νέα κατάσταση της μηδενικής θρησκείας.

Απόσπασμα από τη συνέντευξη του Εμμανουέλ Τοντ: Ανιχνεύσεις

EMMANUEL TONT. (2024). Η ήττα της Δύσης, μτφρ. Σοφία Σφυρόερα. Αθήνα: Πεδίο.

Η κατάρρευση της ΕΣΣΔ έθεσε και πάλι την Ιστορία σε κίνηση. Δημιούργησε ένα κενό που απορρόφησε το δυτικό και κυρίως το αμερικανικό σύστημα σε μια εποχή που το ίδιο βρισκόταν σε κρίση και ατροφούσε στο κέντρο του. Προκλήθηκε έτσι ένα διπλό κίνημα: ένα κύμα επέκτασης της Αμερικής προς τα έξω, την ίδια στιγμή που στο εσωτερικό της εντείνονταν η φτώχεια και η θνησιμότητα. Η υποχώρηση του προτεσταντισμού οδήγησε τις ΗΠΑ από τον νεοφιλελευθερισμό στον μηδενισμό και τη Μεγάλη Βρετανία από τη χρηματιστικοποίηση στην απώλεια του χιούμορ. Το διάστημα 2016-2022 το ΝΑΤΟ και η Ουκρανία βρέθηκαν μπροστά σε μια σταθεροποιημένη Ρωσία που έγινε ξανά μια ισχυρή αλλά συντηρητική δύναμη, η οποία καθησυχάζει τον «υπόλοιπο κόσμο», καθώς εκείνος δεν θέλει να ακολουθήσει τη Δύση στην περιπέτειά της. Το 2022 η ηγεσία της Ρωσίας αποφάσισε να πάρει θέση: αψήφησε το ΝΑΤΟ και εισέβαλε στην Ουκρανία. Αντλώντας από τις πηγές της κριτικής οικονομίας, της κοινωνιολογίας της θρησκείας και της ανθρωπολογίας, ο Emmanuel Todd μας ξεναγεί στον πραγματικό κόσμο, από τη Ρωσία στην Ουκρανία, από τις πρώην Λαϊκές Δημοκρατίες στη Γερμανία, από τη Μεγάλη Βρετανία στη Σκανδιναβία και τις Ηνωμένες Πολιτείες, χωρίς να ξεχνά τον «υπόλοιπο κόσμο», η επιλογή του οποίου έκρινε την έκβαση του πολέμου· [Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου].

Η ήττα της Δύσης

Του ΕΥΑΓΓΕΛΟΥ ΚΟΡΟΒΙΝΗ

Στο παρόν άρθρο παρουσιάζονται οι εξαιρετικά ενδιαφέρουσες απόψεις ενός Γάλλου ανθρωπολόγου, δημογράφου και κοινωνιολόγου της θρησκείας, του Εμμανουέλ Τοντ. Ως πηγές χρησιμοποιούνται ένα βιβλίο του και μια συνέντευξή του. Το βιβλίο του που μεταφράσθηκε στα ελληνικά το 2003 φέρει τον τίτλο «Μετά την Αυτοκρατορία» (Εκδόσεις Κριτική) και καταδεικνύει την παρακμή της Αμερικής από τότε, όταν όλοι σχεδόν έκαναν λόγο για την μονοκρατορία της μόνης εναπομείνασας υπερδύναμης, μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης. Η συνέντευξη του έχει δοθεί στην εφημερίδα Le Figaro, στις 12 Ιανουαρίου 2024 και αναφέρεται στο πρόσφατα εκδοθέν και μη μεταφρασμένο ακόμη βιβλίο του υπό τον τίτλο «Η ήττα της Δύσης».

Το έργο του Τοντ είναι ενταγμένο στην λεγόμενη ανθρωπολογική στροφή που σημειώθηκε στην Γαλλία μετά την αμπώτιδα του Μάη του 1968 και την επακόλουθη κρίση του Μαρξισμού. Η στροφή αυτή σηματοδότησε την προσπάθεια να αντιμετωπισθεί ο διάχυτος πεσιμισμός και η αποπολιτικοποίηση της περιόδου και να υψωθεί ένα ανάχωμα απέναντι στην πολύ δημοφιλέστερη μεταμοντέρνα αποδόμηση. Μέσο για την επίτευξη αυτών των στόχων ήταν μια βαθύτερη, ανθρωπολογική πλέον, ερμηνεία της πολιτικής και των κοινωνικών σχέσεων.

***

Στο έργο του «Μετά την Αυτοκρατορία» ο Τοντ τοποθετείται κατ’ αρχήν απέναντι στις δυο κύριες και συγκρουόμενες μεταξύ τους προσεγγίσεις για το μέλλον του κόσμου μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης. Γίνεται λόγος για το «Τέλος της Ιστορίας» του Φουκουγιάμα και την «Σύγκρουση των Πολιτισμών» του Χάντινγκτον.

Για τον Φουκουγιάμα, μετά την πρόσφατη νίκη της φιλελεύθερης δημοκρατίας επί του κομμουνισμού και την παλιότερη επί του ναζισμού, ο πλανήτης οδηγείται προς την οικουμενικοποίηση της φιλελεύθερης δημοκρατίας και την διαρκή ειρήνη. Ο Χάντινγκτον θεωρεί αντίθετα ότι την σύγκρουση των ιδεολογιών που χαρακτήρισε τον 20ο αιώνα, θα την διαδεχθεί η σύγκρουση των πολιτισμών τον 21ο αιώνα, με πυρήνα του κάθε πολιτισμού μια διαφορετική θρησκεία.

Ο Τοντ που κλίνει προς την μεριά του Φουκουγιάμα, παρά τις όποιες αντιρρήσεις του για την αφέλεια του εγελιανισμού του Αμερικανού στοχαστή, κατακεραυνώνει τον Χάντινγκτον και δίνει μια διαφορετική, όπως θα δούμε, ερμηνεία για τον βαρύνοντα ρόλο της θρησκείας στις μεταψυχροπολεμικές εξελίξεις. Ο Τοντ, λοιπόν, στο πόνημα του «Μετά την Αυτοκρατορία» θεωρεί ότι η διάδοση της γραφής και της ανάγνωσης σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης καθώς και η μείωση των γεννήσεων αποτελούν αξιόπιστους και αυτόνομους από άλλες παραμέτρους δείκτες, που καταδεικνύουν την μη αντιστρεπτή πορεία του πλανήτη προς τον εκσυγχρονισμό και την μετάβαση του προς την νεωτερικότητα.

Η εκσυγχρονιστική διαδιαδικασία, κατά τον Τοντ, δεν προωθείται χωρίς αναταράξεις. Ο ριζοσπαστικός ισλαμισμός, για παράδειγμα, είναι μια ιδεολογία μετάβασης που εκφράζει την αγωνία του μουσουλμανικού κόσμου για την αποκοπή από τις ρίζες του στην πορεία του προς τον εκσυγχρονισμό. Ο ρόλος της θρησκείας είναι λοιπόν επικουρικός στο «Μετά την Αυτοκρατορία», αλλά αλλάζει κατά πολύ δυο δεκαετίες αργότερα στο «Η ήττα της Δύσης», όπως θα φανεί.

Η ποικιλία τώρα των πολιτικών συστημάτων των κοινωνιών που εκσυγχρονίζονται και η μη ταύτισή τους κατ’ ανάγκην με την φιλελεύθερη δημοκρατία κατά τον Γάλλο ανθρωπολόγο συνδέεται με το διαφορετικό ανθρωπολογικό υπέδαφός τους, τις διαφορετικές κυρίως οικογενειακές δομές της παράδοσής τους. Υπάρχουν πέντε τύποι οικογενειακών δομών. Ο αγγλοσαξωνικός, ο ρωσικός, ο γαλλικός, ο γερμανικός και ο μουσουλμανικός. Ο κινεζικός είναι παραλλαγή του ρωσικού. Οι παράμετροι του μαζικού αλφαβητισμού και της μείωσης των γεννήσεων διεθνώς καθώς και η χρήση των τύπων οικογενειακών δομών «γειώνουν» ανθρωπολογικά τον «ιπτάμενο» εγελιανισμό του Φουκουγιάμα.

Σε έναν κόσμο, εν πάση περιπτώσει, που σταθεροποιείται δημογραφικά και προοδεύει πολιτισμικά με την ανάπτυξη της εκπαίδευσης, συνεχίζει ο Τοντ στο «Μετά την Αυτοκρατορία», οι ΗΠΑ ως παγκόσμιος χωροφύλακας τείνουν να γίνουν άχρηστες για τον πλανήτη την ίδια στιγμή που από την δεκαετία του 1970 γίνονται ολοένα και πιο εξαρτημένες οικονομικά από αυτόν.¨

Πράγματι ήδη από την δεκαετία του 1970 η Αμερική εκφυλίζεται σταδιακά σε μαζικό εισαγωγέα πλειάδας προϊόντων, σε έναν οικουμενικό κεϋνσιανό καταναλωτή. Όλα αυτά στα πλαίσια μιας παγκόσμιας οικονομίας που χαρακτηρίζεται από μείωση της ζήτησης λόγω της συμπίεσης των μισθών και της έκρηξης των κερδών. Η Αμερική παράγει χρήμα δανειζόμενη και επίσης τυπώνοντάς το, οι υπόλοιποι παράγουν προϊόντα που καταναλώνονται κατά κύριο λόγο στις ελλειμματικές ΗΠΑ.

Είναι χαρακτηριστικό ότι η Αμερική μετά την λήξη του Ψυχρού Πολέμου επιδίδεται σε έναν «θεατρικό μικρομιλιταρισμό» διαλέγοντας, όπως τονίζει ο Τοντ, πολέμους με αδύναμους αντιπάλους όπως το Ιράκ για να πείσει τους κύριους ανταγωνιστές της, την Ρωσία, την Ευρώπη, και την Ιαπωνία για την ισχύ της.

Το «Μετά την Αυτοκρατορία» κλείνει με μια πρόβλεψη πιθανής χειραφέτησης της Ευρώπης από την Αμερική και συνεργασίας της με μια ανανεωμένη αλλά όχι στρατιωτικά απειλητική Ρωσία. Σε αυτό το κατά τα άλλα ενδιαφέρον πόνημα υποβαθμίζεται ο ρόλος της θρησκείας ως θεμελιώδους πυλώνα του πολιτισμού. Στο πρόσφατα εκδοθέν έργο του «Η ήττα της Δύσης» η θέση της θρησκείας αναβαθμίζεται και ο ρόλος της διαφοροποιείται.

***

Η ήττα της Δύσης αποδίδεται στην έκλειψη του προτεσταντισμού κυρίως αν και αναφέρονται και δυο άλλα αίτια. Υπάρχουν κατά τον Τοντ τρεις φάσεις στην ζωή του προτεσταντισμού: Η ενεργός πίστη, το «στάδιο ζόμπι» και το «στάδιο μηδέν», ή έκλειψη του δηλαδή. Στον προτεσταντικό κόσμο (την Αμερική, την Αγγλία, την Γερμανία και την Σκανδιναβία) στην περίοδο που η θρησκευτική αυτή πίστη ήταν ενεργός, όπως έδειξε ο Μαξ Βέμπερ, ο φόβος καταδίκης στην κόλαση και η ανάγκη να ανιχνευθούν ενδείξεις σωτηρίας οδήγησε στην ανάπτυξη αυστηρού εργασιακού ήθους και στην οικοδόμηση ισχυρής ατομικότητας. Παράλληλα η αναζήτηση άμεσης και χωρίς την διαμεσολάβηση του ιερατείου πρόσβασης στην Βίβλο κατέστησε αναγκαία την μαζική εκμάθηση γραφής και ανάγνωσης.

Ανάμεσα στην έκλειψη και την ενεργό παρουσία της θρησκευτικής πίστης παρεμβάλλεται κατά τον Τοντ μια ενδιάμεση φάση, το «στάδιο ζόμπι», όπου η πίστη φθίνει αλλά παραμένει ισχυρή η προτεσταντική ηθική. Στην Αμερική το «στάδιο ζόμπι» κρατάει από τις αρχές του 20ου αιώνα μέχρι και την προεδρία Αϊζενχάουερ. Η Αμερική σ’ αυτό το διάστημα διατηρούσε όλες τις αξίες του προτεσταντισμού -την αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού συστήματος, την εργασιακή ηθική και την ομαλή ένταξη του ατόμου στην κοινότητα- με την πίστη όμως να υποχωρεί και να διαβρώνεται.

Ασφαλής δείκτης κατά τον Γάλλο ανθρωπολόγο του περάσματος στο τρίτο στάδιο, το «στάδιο μηδέν», όπου εκλείπει πλέον τόσο η μεταφυσική όσο και η ηθική της πίστης, είναι η υιοθέτηση από τις κυβερνήσεις του γάμου των ομοφύλων και προπαντός οι προσπάθειες των διεμφυλικών ατόμων για τις λεγόμενες φυλομεταβάσεις, καθώς κάτι τέτοιο συνιστά κατά τον Τοντ άρνηση της πραγματικότητας, δηλαδή μια μορφή ακραίου μηδενισμού (εκτός βέβαια αν προϋπάρχουν ανατομικά προβλήματα).

Η φθορά τώρα της θρησκείας και της κοινωνικής ηθικής στην Αμερική αλλά και στην υπόλοιπη Δύση συνδυάσθηκε με ένα δεύτερο αίτιο παρακμής, την οικονομική αποδυνάμωση έναντι άλλων δυνάμεων (Κίνας, Ινδίας, Ρωσίας κ.λπ.).Η παγκοσμιοποίηση και οι απανωτές κρίσεις των τελευταίων ετών κατέστησαν την Δύση στο σύνολό της -χωρίς εξαιρέσεις πια όπως στο «Μετά την Αυτοκρατορία»- ανίκανη για παράδειγμα να κατασκευάσει τα όπλα και τα πολεμοφόδια τα αναγκαία για την Ουκρανία. Οι Δυτικοί έστειλαν τους Ουκρανούς σχετικά αόπλους στην αποτυχημένη αντεπίθεση τους του καλοκαιριού του 2023.

Το τρίτο αίτιο, πέραν της έκλειψης του προτεσταντισμού και της οικονομικής αποδυνάμωσης, που σχετίζεται με την ήττα της Δύσης είναι η συστράτευση των περισσοτέρων χωρών του κόσμου με την Ρωσία. Ο Παγκόσμιος Νότος, ιδίως, όταν διαπίστωσε ότι η Ρωσία άντεξε το πρώτο σοκ των κυρώσεων κράτησε στάση τουλάχιστον ευμενούς ουδετερότητας απέναντι στην Ρωσία. Οι επιφυλάξεις της Ρωσίας απέναντι στις υπερβολές των δικαιωματιστών έπαιξαν και αυτές τον ρόλο τους, λειτουργώντας σαν η κατ’ εξοχήν ήπια ισχύς της Μόσχας.

Ο Τοντ έχει δίκιο να επισημαίνει ότι η νεωτερικότητα αργοπεθαίνει στα παλαιά της κέντρα ενώ βρίσκει νέα ζωή στην περιφέρεια του πλανήτη. Εκεί η διαδικασία εκσυγχρονισμού και εξατομίκευσης προσλαμβάνει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά συνδυαζόμενη με τις ντόπιες ανθεκτικές παραδόσεις. Αλλά κάποτε θα έρθει και η σειρά της περιφέρειας να αναρωτηθεί αν υπάρχει το πέρα από το άτομο.

«Στο μπαλκόνι» (1956). Εικαστική κατασκευή του, Άγγλου σερ, Peter Thomas Blake.

ΠΗΓΗ: Αντίφωνο

Η «κλειστή» Ιστορία στην εποχή της Ισχύος και οι «Ωδίνες» του μέλλοντος

ΠΗΓΗ: Αντιθέσεις στην ΚΡΗΤΗ TV

Ενδιαφέρουσα η ένσταση του Μανώλη Βαρδή: H ισλαμοφοβία του π. Νικολάου (Λουδοβίκου) και άλλες αστοχίες, με την οποία συμφωνώ.

H προπαγάνδα απέναντι στην πραγματικότητα του πολέμου στο Ιράν

ΠΗΓΗ: Η ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ

«Όταν ο λαός δεν θα έχει τίποτα άλλο να φάει, θα φάει τους πλούσιους»

Του ΘΕΜΗ ΤΖΗΜΑ

Ο Ζαν - Ζακ Ρουσσώ κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης: «Όταν ο λαός δεν θα έχει τίποτα άλλο να φάει, θα φάει τους πλούσιους». Το συγκρότημα Ten Years After ενέταξε αυτόν τον στίχο στο τραγούδι του «I ‘d love to change the World”, ένα κατά τα λοιπά μάλλον ηττοπαθές τραγούδι.

Προς το παρόν και ενώ όπως ο Έπσταϊν συζητούσε με τους κολλητούς του, τύποι σαν τον Jay Z (η κοινωνία του θεάματος) μας κρατούν υπνωτισμένους ή ενόσω περσόνες και σελέμπριτις μας πείθουν ότι η μεγάλη σύγκρουση συνίσταται στο αν τα φύλα είναι 2 ή 82, οι πλούσιοι τρώνε εμάς και μάλιστα ενίοτε κυριολεκτικώς, όπως αποδεικνύουν τα μισά από τα αρχεία Έπσταϊν τα οποία βλέπουμε.

Κάποια βασικά συμπεράσματα τα οποία θα πρέπει κάθε μέρα να επαναλαμβάνουμε γιατί είναι πολύ δύσκολο με τόσων ετών προπαγάνδα να τα πιστέψουμε ακόμα και όταν οι ίδιοι τα ομολογούν: Οι συνωμοσίες υπάρχουν και είναι μάλλον πιο τερατώδεις από τις θεωρίες συνωμοσίας.

Στις περισσότερες συνωμοσίες (αν όχι σε όλες) εμπλέκονται οι ΗΠΑ, το Ισραήλ και ακολουθούν το ΗΒ και ορισμένα ακόμα κράτη της Δύσης όπως και σύμμαχοί τους.

Τον πλανήτη (θέλει να) τον διοικεί ένα πολύ στενό κατεστημένο, μικρότερο στην πραγματικότητα του 0,1%, το οποίο απαρτίζεται από παραδοσιακές οικογένειες, κορυφαία πολιτικά πρόσωπα, υπερπλουσίους, διαμορφωτές κοινής γνώμη, επιφανείς οργανικούς διανοουμένους και διαχειριστές κεφαλαίων.

Αυτό το κατεστημένο είναι αδιανόητα σάπιο και εγκληματικό (βιασμοί, δολοφονίες, παιδική κακοποίηση, νομότυπες και παράνομες απάτες, λεηλασία, κανιβαλισμός, αποκρυφιστικές τελετές, ρατσισμός, ευγονική, αντί-ανθρωπιστική χρήση της τεχνολογίας, παρακολουθήσεις σε τεράστια κλίμακα, πρόκληση πολέμων, εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας κλπ.). Ας φανταστούμε το πλέον απεχθές έγκλημα και μας έχουν ξεπεράσει.

Αυτό το κατεστημένο δεν λογοδοτεί, δεν περιορίζεται από καμία νομιμότητα. Η νομιμότητα (η αστική, πολυθρύλητη νομιμότητα) υπάρχει σε κυμαινόμενο βαθμό για όλους εμάς τους υπολοίπους. Για όσες και όσους υπηρετούν αυτό το κατεστημένο, υπάρχει σε περιορισμένο βαθμό. Για όσες και όσους το αντιστρατεύονται υπάρχει εν δυνάμει εξόντωση πολλών τύπων. Αλλά για το κατεστημένο, δεν υπάρχει το παραμικρό. Μπορούν οι αρχές των ΗΠΑ να δηλώνουν ευθαρσώς ότι κανείς από τους εμπλεκομένους στην υπόθεση Έπσταϊν δε θα διωχθεί. Μπορεί να προκύπτει ότι μια σειρά προέδρων τους ελέγχονται από ξένες δυνάμεις (βλ. Ισραήλ) και να μην ανοίγει ρουθούνι. Οι ΗΠΑ και η «Δύση» είναι το βασίλειο της διαφθοράς του κατεστημένου το οποίο βρίσκεται πάνω από τη νομιμότητα και πάνω από τα κράτη τα ίδια.

Όλη η συζήτηση περί Δημοκρατίας στη «Δύση» είναι ένα σόου. Με μαρξικούς όρους έχουμε ένα υβρίδιο αστικής δικτατορίας με εκλογές οι οποίες είναι πολλαπλώς προκαθορισμένες και αν κάτι ξεφύγει, καταστελλόμενες και αναστελλόμενες. Αν το θέσουμε με πιο τρέχοντες όρους μιλάμε για την δικτατορία ενός κατεστημένου το οποίο προσφέρει δευτερεύουσες διεξόδους, συμπεριλαμβανομένων των εκλογών, όσο οι τελευταίες δεν απειλούν τα συμφέροντά τους.

Σε αυτό το πλαίσιο, από το εν λόγω κατεστημένο με τη συμμετοχή του εγχωρίου κατεστημένου και εμείς ως λαός, ληστευθήκαμε και δυστυχήσαμε. Οι ζωές μας χάνονται μέσα στη μιζέρια γιατί με κομβικό κρίκο τα μνημόνια γινόμαστε οικόπεδο των ΗΠΑ, του Ισραήλ, δευτερευόντως της Γερμανίας και της Ε.Ε., προκειμένου να κερδοσκοπούν οι τράπεζές τους, οι καλύτεροι πελάτες των τραπεζών τους, να διευκολύνουμε τα διεθνοπολιτικά τους συμφέροντα κόντρα στα δικαιώματα ημών των ιδίων και να κερδίζει στα καθ’ ημάς ένας συνδυασμός ντόπιου και ξένου κεφαλαίου. Η δικιά τους δύναμη είναι η δική μας δυστυχία. Αυτός είναι ο συσχετισμός.

Η συζήτηση περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων, δικαιωμάτων των γυναικών των ΛΟΑΤΚΙ, δικαιοσύνης κ.λπ., όποτε δεν θέτει ως κυρίαρχο την ανατροπή του καπιταλισμού, του κατεστημένου εντός αυτού, την ήττα του ιμπεριαλισμού των ΗΠΑ και του Ισραήλ αποτελεί ψέμα και προπαγάνδα. Δεν υπάρχει περιθώριο για αφελείς πλέον και μετά από όλα αυτά.

Ζούμε μέσα σε ένα περιβάλλον ΣΑΛΟ του Παζολίνι. Απόλυτης διαφθοράς. Το ίδιο το κατεστημένο δεν επιτρέπει καμία «ομαλή», «μεταρρυθμιστική» εξέλιξή του. Δεν υπάρχει κανένα περιθώριο «ησυχίας» και ανοχής. Είναι απολύτως αναγκαία η διεκδίκηση άλλου οικονομικού, κοινωνικού, διεθνούς και πολιτικού μοντέλου, δηλαδή με άλλα λόγια είναι απολύτως αναγκαία η ανατροπή αυτού του κατεστημένου και η επανάσταση. Ο Ρουσσώ τα είπε σωστά αλλά εδώ υπάρχει κάτι ακόμα αμεσότερο: αν δεν φάμε εμείς τον πολύ μεγάλο πλούτο και το κατεστημένο του δεν θα σταματήσει ποτέ να μας τρώει εκείνος όπως ήδη κάνει.

ΠΗΓΗ: Κοσμοδρόμιο