Ανάγκη για τη Διοικούσα Εκκλησία να ξαναβρεί την ταυτότητά της

Του ΧΡΗΣΤΟΥ Γ. ΓΚΟΥΝΕΛΑ. Δρ Θεολογίας

Έντονο δημόσιο διάλογο και προβληματισμό προκάλεσε στην κοινωνία η νομική πρόθεση της Πολιτείας να εξισώσει τον μισθό του Αρχιεπισκόπου, των Μητροπολιτών και των Τιτουλάριων Επισκόπων με αυτόν του Γενικού Γραμματέα ενός Υπουργείου. Δεν είναι δυνατόν να μην παρατηρήσει κανείς τη χρονική συγκυρία (προεκλογικά, οικονομική κρίση και ακρίβεια) κατά την οποία έρχεται μία τέτοια πρόθεση και τίθεται σε δημόσια διαβούλευση.

Ωστόσο, πέρα από τον χρόνο κατάθεσης της νομικής πρότασης, μία τέτοια απόφαση έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τον Ευαγγελικό λόγο της Εκκλησίας. Για την Εκκλησία, ο Επίσκοπος είναι Πατέρας και σαφώς όχι ανώτερος κρατικός υπάλληλος, όπως τον βλέπει η Πολιτεία. Πόσο δύσκολο όμως είναι να δει κάποιος τον εαυτό του ως Πατέρα όταν τα πάντα γύρω του συνάδουν με τον τρόπο ζωής ενός ανώτερου κρατικού υπαλλήλου, ο οποίος μένει σε Μητροπολιτικό Μέγαρο (sic), έχει κρατικό αυτοκίνητο και οδηγό, διεκπεραιώνει καθημερινά ένα σωρό διοικητικές και οικονομικές υποθέσεις και έχει δεκάδες συναντήσεις με ως επί το πλείστον ηγεσίες εκκλησιαστικές, πολιτικές, στρατιωτικές, επιχειρηματικές κ.ά.; Αλλά ακόμη και στον ναό κατά τη διάρκεια της λατρείας, η απόσταση από το ποίμνιο είναι πολλές φορές, δυστυχώς, δεδομένη. Ας θυμηθούμε τον μεγαλωμένο μέσα στην Εκκλησία Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη στα «Πτερόεντα Δώρα»: «…Ὑπέφωσκεν ἤδη ἡ πρωία τῆς πρωτοχρονιᾶς, καὶ ὁ Ἄγγελος διὰ νὰ παρηγορηθῇ, εἰσῆλθεν εἰς μίαν ἐκκλησίαν. Ἀμέσως πλησίον τῆς θύρας εἶδεν ἀνθρώπους νὰ μετροῦν νομίσματα, μόνον πὼς δὲν εἶχον παιγνιόχαρτα εἰς τὰς χεῖρας· καὶ εἰς τὸ βάθος, ἀντίκρυσεν ἕνα ἄνθρωπον χρυσοστόλιστον καὶ μιτροφοροῦντα ὡς Μῆδον σατράπην τῆς ἐποχῆς τοῦ Δαρείου, ποιοῦντα διαφόρους ἀκκισμοὺς καὶ ἐπιτηδευμένας κινήσεις. Δεξιὰ καὶ ἀριστερὰ ἄλλοι μερικοὶ ἔψαλλον μὲ πεπλασμένας φωνάς: Τὸν Δεσπότην καὶ ἀρχιερέα! Ὁ Ἄγγελος δὲν εὗρε παρηγορίαν…».

Για να κάνουμε τη σύγκριση με το πρόσωπο του Χριστού, ας φανταστούμε τον Χριστό ως έναν Διευθυντή Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου και τους μαθητές Του ως δημοσίους υπαλλήλους. Ο Χριστός όμως κατηγορήθηκε από το τότε ιερατείο (η πολιτική εξουσία ένιψε τας χείρας της) και σταυρώθηκε ως Αναρχικός, Ανήθικος και Επαναστάτης. Και ήταν όντως έτσι, αλλά και σήμερα έτσι θα ήταν. Για τους ίδιους λόγους μαρτύρησαν και οι μαθητές Του αλλά και πλειάδα αγίων της Εκκλησίας. Εδώ δεν πρόκειται περί εκκλησιαστικού ή θεολογικού λαϊκισμού (ή ρομαντισμού) αλλά αυτής της ίδιας της ουσίας και του ρεαλισμού του εκκλησιαστικού τρόπου ζωής. Άλλωστε, ήδη από το πρώτο έτος στη Θεολογική Σχολή μαθαίνουμε ότι ο Επίσκοπος είναι «εις τύπον και τόπον Χριστού». Η δε Εκκλησία έχει αναδείξει μεγάλες προσωπικότητες τέτοιων Επισκόπων όπως του αγίου Σπυρίδωνα που ήταν παράλληλα και κτηνοτρόφος και με οικογένεια ή όπως του ιερού Χρυσοστόμου ο οποίος μαρτύρησε στην έρημο επειδή κατακεραύνωνε όχι μόνο με τον λόγο του αλλά ακόμη περισσότερο με τον τρόπο ζωής του την αυτοκρατορική αυλή υπέρ των αδύναμων κοινωνικά στρωμάτων. Στα δε σύγχρονα χρόνια στην πατρίδα μας η Εκκλησία, μεταξύ άλλων, έχει το παράδειγμα του μακαριστού Επισκόπου Αντώνιου Σιατίστης, του Επισκόπου των τρόλεϊ, ο οποίος δεν δίσταζε να κάνει ακόμη και ωτοστόπ ως τρόπο ζωής και όχι ως ευκαιριακό πυροτέχνημα για θαυμασμό των ανθρώπων.

Η αλήθεια είναι ότι στο σημείο που φτάσαμε (και φτάσαμε εδώ και πολλά χρόνια) είναι αδήριτη ανάγκη η Διοίκηση της Εκκλησίας να πάρει γενναίες αποφάσεις διάκρισης από την Πολιτεία. Θα λέγαμε να προλάβει η ίδια την Πολιτεία και να διακριθεί από αυτήν όχι μόνο νομικά, αλλά ακόμη πιο βαθιά ως προς τον τρόπο βιοτής. Να βρει και πάλι τον τρόπο σχέσης του Πατέρα, όπως θα σημείωνε και ο μακαριστός καθηγητής Χρήστος Γιανναράς. Ή αλλιώς, να σκάψει και να ανασύρει τον Σταυρό από τις επιχωματώσεις της ιστορίας, όπως τόνιζε ο αείμνηστος καθηγητής Χρυσόστομος Σταμούλης. Να αφήσει εν τέλει ό,τι την βαραίνει και να απελευθερωθεί στο οξυγόνο της θείας Χάρης. Έτσι, θα την αναγνωρίσει και η κοινωνία ως συνέχεια του Χριστού την οποία είναι ανάγκη να αφουγκραστεί επιτέλους.

ΠΗΓΗ: ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΟ ΑΤΟΜΟ

Μύθοι, Τεχνητή Νοημοσύνη και Αθανασία

Του ΧΡΗΣΤΟΥ ΓΚΟΥΝΕΛΑ

Στην ανθρώπινη ιστορία, οι μύθοι συνυπάρχουν πολλές φορές με την ιστορική πραγματικότητα. Το ένα τροφοδοτεί το άλλο. Και τα δύο είναι αλληλοσυμπληρούμενα στοιχεία και εκ των πραγμάτων αναγκαία μεταξύ τους. Θα ήταν ερευνητικό λάθος αν προσπαθούσαμε να ξεκόψουμε το ένα από το άλλο ταυτίζοντας τον μύθο με το ψέμα και την ιστορία με την αλήθεια.

Ήδη από τα πανάρχαια χρόνια η ιστορία συναντήθηκε με τους αρχέγονους μύθους. Πολλοί δε εξ αυτών συγκλίνουν στην ύβρι την οποία επιφέρει η γνώση στον άνθρωπο, ακολουθούμενη από τη νέμεσι και την τίσι των Θεών ή της φύσης. Δια της γνώσης, σύμφωνα με τους μύθους, ο άνθρωπος γνώρισε τον θάνατο, τον πόνο, την ασθένεια και τα γηρατειά. Δια της γνώσης, επίσης, απομακρύνθηκε από τους Θεούς και τη φύση ακολουθώντας τον δικό του δρόμο της γνώσης η οποία θεοποιεί αλλά και δαιμονοποιεί, «του καλού και του κακού».

Στην Παλαιά Διαθήκη ειδικότερα, ο άνθρωπος προσωποποιούμενος από τον Αδάμ και την Εύα δοκιμάζει τον καρπό από «το δέντρο της γνώσης του καλού και κακού» σπάζοντας τα όρια που του έθεσε ο Θεός και έτσι απομακρύνεται από τον Παράδεισο με άμεση συνέπεια τη γνώση του θανάτου, του πόνου και του κάματου που επιφέρει η καλλιέργεια της γης. Ο αρχέγονος μύθος της Παλαιάς Διαθήκης και η Αγροτική Επανάσταση φαίνεται, κατά τη γνώμη μας, να αλληλοτροφοδοτούνται. Ο άνθρωπος δια της πρώτης μεγάλης Επανάστασης στην ιστορία του γίνεται από καρποσυλλέκτης καλλιεργητής της γης.

Στη συνέχεια, ακολούθησαν και άλλες επαναστάσεις μέχρι να φτάσουμε σήμερα στην Τέταρτη Βιομηχανική Επανάσταση (Industry 4.0), την Ψηφιακή Επανάσταση και λίγο πριν την έναρξη της Πέμπτης (Industry 5.0). Έτσι, με την πρώτη επανάσταση εισήλθε στην ιστορία το κακό ενώ με όλες τις επόμενες έως και ειδικά την ψηφιακή ο άνθρωπος προσπαθεί εμμέσως ή αμέσως πλέον να γίνει αθάνατος. Καίτοι οι αρχέγονοι μύθοι προσπάθησαν πρωταρχικώς να προσεγγίσουν την αιτία του θανάτου και του κακού εν γένει, οι σύγχρονοι επιστημονικοί μύθοι απεργάζονται την αθανασία.

Αυτή την αρχέγονη δίψα του ανθρώπου για αθανασία και αιωνιότητα έρχονται να θεραπεύσουν τα σύγχρονα μυθοπλαστικά, αναφορικά με την αθανασία, κινήματα του ψηφιακού υπερανθρωπισμού και του τεχνικού ή του κριτικού μετανθρωπισμού. Ο ψηφιακός υπερανθρωπισμός (digital transhumanism) πρεσβεύει την αναβάθμιση της ανθρώπινης συνθήκης μέσω της γενετικής μηχανικής, της ρομποτικής, της πληροφορικής και της νανοτεχνολογίας. Για τους θιασώτες του, ο θάνατος, ο πόνος, τα γηρατειά και η ασθένεια αποτελούν τεχνικά προβλήματα τα οποία δύναται να εξαλείψει η επιστήμη ως ξένα στοιχεία και μη εναρμονιζόμενα με την ανθρωπότητα.

Από την άλλη, ο τεχνικός μετανθρωπισμός (technical posthumanism) επιθυμεί τη μετεξέλιξη του ανθρώπου από τη βιολογική ανθρωπότητά του στην αμιγώς τεχνική. Κατά τον τεχνικό μετανθρωπισμό, ο άνθρωπος είναι ένα ενδιάμεσο στάδιο στην εξέλιξή του έως να κατορθώσει να γίνει μηχανή και να εκπληρώσει έτσι την αποστολή του για αθανασία, αιωνιότητα και εποικισμό του διαστήματος. Ο δε κριτικός μετανθρωπισμός (critical posthumanism) δεν εστιάζει μόνο στον άνθρωπο αλλά βλέπει ολιστικά τόσο τον ίδιο τον άνθρωπο όσο και τη φύση ως ανάγκη για μετεξέλιξη πέρα από διχαστικούς δυϊσμούς, όπως σώμα/ψυχή, άνθρωπος/φύση ή ύλη/πνεύμα.

Κοινό χαρακτηριστικό όλων αυτών των κινημάτων είναι η επίκληση στην ανθρώπινη αυτονομία. Ειδικότερα δε ο θάνατος συνιστά για αυτά προσβολή της ανθρώπινης ελευθερίας και προσωπικότητας, απόρροια ίσως και της χριστιανικής διδασκαλίας.

Στον αντίποδα κείται ο ψηφιακός ανθρωπισμός (digital humanism) ο οποίος υποστηρίζει τη χρήση της ψηφιακής, βιοεπιστημονικής και μηχανικής γνώσης για την ανθρώπινη ευδαιμονία με κέντρο πάντα τον άνθρωπο, την ανθρωπινότητα και την ανθρωπότητά του. Στο ίδιο μήκος κύματος εν γένει βρίσκεται και η ορθόδοξη θεολογία η οποία δεν θεωρεί τη σύγχρονη επιστήμη και γνώση a priori κακή. Αντίθετα, όταν αυτή υπερασπίζει τον άνθρωπο και τη φύση τότε δικαιολογεί αυτό για το οποίο υπάρχει. Κατά τη γνώμη μας, η προσπάθεια εξάλειψης του θανάτου με τεχνικά μέσα είναι εξ ορισμού ουτοπική. Ωστόσο, φανερώνει την ανθρώπινη οίηση (άμετρος συγκεκαλυμμένος φόβος του θανάτου) πως με τη δύναμη της επιστήμης μπορεί να λυθεί ακόμη και αυτό το πρόβλημα του θανάτου. Ακόμη όμως και να γινόταν αυτό, τότε ο άνθρωπος θα δημιουργούσε την οντολογική του φυλακή καταργώντας μια για πάντα την ελευθερία του προσώπου του. Εν τέλει, το διακύβευμα δεν (θα πρέπει να) είναι η αθανασία και η αιωνιότητα αλλά η ελευθερία. Η ζωή είναι συνυφασμένη οντολογικά με τον θάνατο, αφού αίτιος τόσο της ύπαρξης όσο και της ανυπαρξίας είναι ο ίδιος ο Θεός (Μάξιμος Ομολογητής). Χωρίς αυτή την οντολογική σύζευξη και ταυτόχρονη διάζευξη, δεν δύναται να υπάρξει ούτε η ελευθερία. Καταργώντας τεχνικά τον θάνατο, καταργείται και η ίδια η ζωή. Άλλωστε, ποια η αξία της ζωής αν δεν μπορεί ο άνθρωπος να τη θυσιάσει αγαπητικά και ελεύθερα και να μετέχει της θυσιαστικής αθανασίας και αιωνιότητας του Θεού και των άλλων ανθρώπων εντός του Μη Όντος; Χωρίς τον θάνατο πώς είναι δυνατόν να πονάς, να χαίρεσαι, να συμπονάς και να αγαπάς έως θανάτου; Αλλά και χωρίς τον θάνατο και τη φθορά πώς δύναται να υπάρξει πρόοδος; Προηγείται, μάλλον, η ελευθερία και έπεται η αθανασία και η αιωνιότητα. Η ελευθερία που σφυρηλατείται διαρκώς από την ανάγκη, το απρόσμενο και την απροσδιοριστία.

ΠΗΓΗ: ΤΟ ΡΟΔΟΝ

ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΗ: Ο κ. Χρήστος Γκουνέλας είναι συγγραφέας του ωραίου βιβλίου:

Τεχνητή Νοημοσύνη, Αιωνιότητα και Αθανασία, εκδ. Γρηγόρη, Αθήνα 2024

Χρήστος Γ. Γκουνέλας: Τεχνητή Νοημοσύνη, Αιωνιότητα και Αθανασία

Περιγραφή του βιβλίου:

Από τότε που συνειδητοποίησε τη θνητότητά του, ο άνθρωπος επιθυμεί να γίνει αθάνατος, να γίνει Θεός. Αυτό που δεν κατάφεραν οι θρησκείες και η φιλοσοφία μέσα στην ιστορία θέτουν ως στόχο οι θιασώτες του ψηφιακού υπερανθρωπισμού και του τεχνικού ή του κριτικού μετανθρωπισμού: την αθανασία και την αιωνιότητα. Ωστόσο, η ζωή είναι συνυφασμένη οντολογικά με τον θάνατο. Ύπαρξη και ανυπαρξία πορεύονται μαζί. Το ίδιο και στον Αίτιο αυτών. Καταργώντας τεχνικά τον θάνατο, καταργείται και η ίδια η ζωή. Και, εν τέλει, ποια η αξία της ζωής, αν δεν μπορεί ο άνθρωπος να τη θυσιάσει αγαπητικά και ελεύθερα και να μετέχει της θυσιαστικής αθανασίας και αιωνιότητας του Θεού και των άλλων ανθρώπων εντός του μη Όντος; Χωρίς τον θάνατο πώς είναι δυνατόν να πονάς, να χαίρεσαι, να συμπονάς και να αγαπάς έως θανάτου; Αλλά και χωρίς τον θάνατο και τη φθορά πώς δύναται να υπάρξει πρόοδος; Προηγείται, μάλλον, η ελευθερία και έπεται η αθανασία και η αιωνιότητα. Η ελευθερία που σφυρηλατείται διαρκώς από την ανάγκη, το απρόσμενο και την απροσδιοριστία. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο).

Το βιβλίο κυκλοφορείται από τις εκδόσεις Γρηγόρη σε όλα τα βιβλιοπωλεία.

Ενδεικτικά Βιβλιοπωλεία:

Βιβλιοπωλείο Πολιτεία

Εκδόσεις Γρηγόρη

Βιβλιοπωλείο Πρωτοπορία

Ianos.gr

Στη Λάρισα: Βιβλιοπωλείο Καλτσάς και στα Public.

Βίντεο Παρουσίασης

Περιεχόμενα

ΠΡΌΛΟΓΟΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1

ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΙΩΝΙΟΤΗΤΑ: ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΑΡΧΕΓΟΝΟΥΣ ΜΥΘΟΥΣ ΣΤΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟ

1.1 Συνείδηση της θνητότητας και φθαρτότητας εκ μέρους του ανθρώπου.

1.2 Η θνητότητα ως συνέπεια της γνώσης στην Παλαιά Διαθήκη.

1.3 Το σύμβολο του Προμηθέα στην αρχαία ελληνική μυθολογία.

1.4 Η γνώση ως απελευθέρωση και εγκλωβισμός, ως ζωή και θάνατος.

1.5 Αθανασία και αιωνιότητα στα ομηρικά έπη.

1.6 Αθανασία και αιωνιότητα στην κλασική ελληνική εποχή.

1.7 Αθανασία και αιωνιότητα στην εβραϊκή ανθρωπολογική παράδοση (Π.Δ.).

1.8 Η αθανασία και η αιωνιότητα στον Νεοπλατωνισμό.

1.9 Η αθανασία και η αιωνιότητα στον Φίλωνα και τους Απολογητές Πατέρες.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2

ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΑΙΩΝΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΘΑΝΑΣΙΑ

2.1 Εισαγωγικά.

2.2 Ορισμός της Τεχνητής Νοημοσύνης.

2.3 Τεχνητή Νοημοσύνη, χρόνος και άνθρωπος.

2.4 Ψηφιακός Υπερανθρωπισμός, Τεχνικός και Κριτικός Μετανθρωπισμός, αθανασία και αιωνιότητα.

2.5 Ψηφιακός ανθρωπισμός.

2.6 Ψηφιακή οντολογία της αθανασίας και της αιωνιότητας.

2.7 Ψηφιακή ανθρωπολογία της αθανασίας και της αιωνιότητας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3

ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΟΝΤΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΤΗΣ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΙΩΝΙΟΤΗΤΑ

3.1 Εισαγωγικά.

3.2 Ορθόδοξη οντολογία του θανάτου.

3.3 Η διμορφία των δερμάτινων χιτώνων.

3.4 Η διμορφία του θανάτου.

3.5 Η οντολογία της αθανασίας και της αιωνιότητας.

3.6 Απόπειρα ορθόδοξης ανθρωπολογίας του θανάτου.

3.7 Κριτική θεώρηση της ψηφιακής αθανασίας και αιωνιότητας με βάση την ορθόδοξη οντολογία και ανθρωπολογία.

3.8 Η παρούσα και η μετά θάνατον αιωνιότητα.

3.9 Ψήγματα αθάνατης ψηφιακής ζωής.

3.10 Για να μη γίνει το κακό αθάνατο.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

Στοιχεία Βιβλίου: «Τεχνητή Νοημοσύνη, Αιωνιότητα και Αθανασία».

ISBN: 978-960-612-542-3

Συγγραφέας: Χρήστος Γ. Γκουνέλας.

Εκδότης: Γρηγόρη.

Αριθμός σελίδων: 94.

Διαστάσεις: 21 x 14.

Ημερομηνία έκδοσης: Νοέμβριος 2024.

Εξώφυλλο: Μαλακό εξώφυλλο.

Τόπος έκδοσης: Αθήνα.

Γλώσσα βιβλίου: Ελληνική.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

Ο Χρήστος Γ. Γκουνέλας γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Κρανέα Ελασσόνας. Σπούδασε Θεολογία (ΑΕΣΑ, ΕΚΠΑ) και Μουσική (βυζαντινή και ευρωπαϊκή, λυρικό τραγούδι, παραδοσιακά όργανα). Ολοκλήρωσε με «Άριστα» διδακτορικές σπουδές στη Συστηματική Θεολογία (ΕΑΠ) και μεταπτυχιακές σπουδές στη Συστηματική Θεολογία (ΕΑΠ), τη Βυζαντινή Μουσικολογία και Ψαλτική Τέχνη (Academy of Music, Dance and Fine Arts) και τη Βιοηθική (Ιατρική Σχολή ΔΠΘ). Γνωρίζει την Αγγλική και την αρχαία Σλαβονική γλώσσα.

Εργάζεται ως θεολόγος στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (ΑΣΕΠ 2005), ενώ νωρίτερα δίδαξε μουσική (ως ωρομίσθιος ή αναπληρωτής) στο Μουσικό Σχολείο Αμυνταίου (2002 - 2005). Έχει ψάλει σε πολλούς ι.ναούς της Ελλάδας ως Πρωτοψάλτης ή Λαμπαδάριος ήδη από την εφηβική ηλικία και διετέλεσε παραγωγός ραδιοφωνικών εκπομπών θεολογίας και μουσικής σε ραδιοφωνικούς σταθμούς της Εκκλησίας («Βοιωτική Εκκλησία», «Ρ/Σ Ι.Μ. Λαρίσης και Τυρνάβου»). Δημιούργησε (2012) και είναι υπεύθυνος της ηλεκτρονικής εφημερίδας της γενέτειράς του «Κρανέα Ελασσόνας», ενώ επίσης σύστησε και διηύθυνε, κατά καιρούς, χορωδίες και μουσικά σύνολα παιδιών και ενηλίκων.

Στα ερευνητικά του ενδιαφέροντα ανήκουν η ορθόδοξη οντολογία και ανθρωπολογία, η σχέση της θεολογίας και της φιλοσοφίας με την ιστορία, η νεότερη ευρωπαϊκή και ελληνική φιλοσοφία, η σχέση του ανθρώπου με τις εφαρμογές της σύγχρονης τεχνολογίας στο πλαίσιο της βιοηθικής και η μελέτη της ρωμαίικης εκκλησιαστικής και κοσμικής μουσικής. Ενίοτε αρθρογραφεί στην εφημερίδα «Ελευθερία» της Λάρισας. Άρθρα του έχουν δημοσιευθεί σε επιστημονικά περιοδικά καθώς επίσης και σε έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο. Είναι έγγαμος και πατέρας τεσσάρων παιδιών.

ΠΗΓΗ: ΤΟ ΡΟΔΟΝ