Ένας ακόμα Δεκαντεύγουστος

Του ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ι. ΚΑΛΑΜΑΤΑ

Έναν ακόμα Δεκαπενταύγουστο θα γιορτάσουμε αύριο. Εκπρόσωποι της Διοικούσας Ελλαδικής Εκκλησίας και Πολιτείας, σφιχταγκαλιασμένες θα παρευρεθούν στα μεγάλα κι ονομαστά προσκυνήματα της Παναγίας επιδιώκοντας την προβολή τους στους τηλεοπτικούς φακούς. Κοντά τους κι ένας λαός, στην πλειονότητά του αποίμαντος και ακατήχητος, στα όρια της ειδωλολατρίας, θα συρρεύσει σε ναούς αφιερωμένους στην Κοίμηση της Θεοτόκου για να προσκυνήσει τη Θεομητορική Αγιότητα. Ωστόσο, δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις κάποιων που αισθάνονται πνιγμονή βλέποντας τις παραπάνω εικόνες στα ΜΜΕ. Αντιστέκονται και αναζητούν ταπεινά εκκλησάκια και ξωκλήσια στ’ όνομα τη Παναγιάς για να προσευχηθούν, εναποθέτοντας την ελπίδα τους στη Μεσιτεία και τη Χάρη της, σιγοψάλλοντας το απολυτίκιο της γιορτής που, ο άγνωστος υμνογράφος μας έχει χαρίσει, ύμνος με σωτηριολογική διάσταση, υπενθυμίζοντάς μας το γεγονός ότι η Παναγία υπήρξε προ τόκου, εν τόκω και μετά τόκον αειπάρθενος και αδιάφθορος. Συγκεντρώνει δηλαδή επάνω της τη χάρη της παρθενίας και τη χάρη της μητρότητας, κατά Άγιο Ιωάννη Δαμασκηνό.

Πέραν των θεολογικών ερμηνειών της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, η αυριανή γιορτή έχει και κοινωνικές διαστάσεις που, συχνά, δεν αναφέρονται καθόλου. Σε περιοχές του Τρίτου Κόσμου (Αφρική και Λατινική Αμερική), η Παναγία αποτελεί καταφύγιο των κατατρεγμένων και φτωχών ανθρώπων. Ο βίος της, όπως μας τον παραδίδει στις ελάχιστες μαρτυρίες η Καινή Διαθήκη, αποτελεί μονοπάτι για την πνευματική απελευθέρωση των γυναικών από κάθε μορφή καταπίεσης, αδικίας και βίας. Το κείμενο του Ευαγγελιστή Λουκά 1, 46-55 «θεωρείται κομβικής σημασίας για τη φεμινιστική κατανόηση του προσώπου της Μαρίας», υποστηρίζει η συνάδελφος Ελένη Κεσσελούρη – Χατζηβασιλειάδη. Άντε τώρα αυτό να το πεις στους κοκορευόμενους εκπροσώπους της Διοικούσας Ελλαδικής Εκκλησίας και στους πολιτικούς, που, στις αυριανές δηλώσεις τους μπροστά στις τηλεοπτικές κάμερες, θα φληναφήσουν ασύστολα, λέγοντας υπέρ πίστεως και πατρίδος ασυναρτησίες με απίστευτη άνεση. Κι άντε να το πεις και στους ψαλτάδες που, στα ψαλτήρια, κάνουν επίδειξη καλλιφωνίας έχοντας μπροστά τους όχι λειτουργικά βιβλία αλλά τάμπλετ, κινητά τηλεφώνα και τεχνητά ισοκρατημάτα, αλλοιώνοντας την ψαλτική τέχνη και παράδοση.

Παρηγοριά και καταφύγιο η Θεοσκέπαστη του Ηλία Βενέζη και ο λόγος του κυρ Φώτη Κόντογλου. Ο Δεκαπενταύγουστος, έλεγε ο κυρ Φώτης, πως κάνει την πατρίδα μας να ευωδιάζει πνευματικά, κι η Παναγία είναι η μητέρα της Ορθοδοξίας και όποιος αγαπά και εμπιστεύεται τη ζωή του στα χέρια Εκείνης τότε ζει γαλήνια και πνευματικά. Γι’ αυτό και είναι χρέος όλων μας όχι μόνο να την ευγνωμονούμε, αλλά και να αγωνιζόμαστε να ζήσουμε όπως Εκείνη έζησε.

Χρόνια Πολλά και Καλό Δεκαπενταύγουστο!

Η Κοίμηση της Θεοτόκου. Φορητή εικόνα του 1698, διαστάσεων 92Χ72 εκ. Ενδιαφέρουσα παραλλαγή του εικονογραφικού τύπου της Κοιμήσεως, κυρίως ως προς το συνδυασμό του χρώματος με το λευκό και το μαύρο των υποχρωματισμένων αγγέλων και της ψυχής της Θεοτόκου, που, όπως και αλλαχού, την κρατάει συμβολικά ως βρέφος ο Χριστός. Συλλογή Μαρίνου Κοσμετάτου. Αργοστόλι Κεφαλλονιάς. ΠΗΓΗ: Περιοδικό Βημόθηρο, τχ. 1 (Χειμώνας 20092010) 59.