16 και 18 χρονών...

Του ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ι. ΚΑΛΑΜΑΤΑ

Από χθες η Λέσβος -ειδικότερα η εκπαιδευτική-της κοινότητα- πενθεί, δακρύζει για τον αδόκητο θάνατο δύο παιδιών, 16 και 18 χρονών, σε τραγικό τροχαίο δυστύχημα, με μοτοσυκλέτα. Αύριο το απόγευμα, το τελευταίο αντίο στον ιερό ναό Παναγίας Χρυσομαλλούσας. Η ανθρώπινη ύπαρξη μεταξύ ορίου ζωής και θανάτου, σε κλάσματα δευτερολέπτου και... μετά… απόλυτη σιγή.

Χαμογελαστά μαθητούδια και τα δύο παλικάρια, γνωστά στα σχολειά-μας. Ο παππούς του ενός παλικαριού και η μητέρα του άλλου, αξιόλογοι συνάδελφοι.

Ο άνθρωπος ορίζεται από το γεγονός ότι είναι «προς τον θάνατο». Η συνειδητοποίηση της θνητότητάς μας, κυρίως όταν αυτή συμβαίνει σε παιδιά, μας αφυπνίζει και μας απομακρύνει από την ανώνυμη, μαζική καθημερινότητα, αναγκάζοντάς μας να αναλάβουμε την ευθύνη του πολυτάραχου βίου-μας.

Αύριο, τα σχολεία στη Λέσβο πρέπει να είναι κλειστά, όχι για τα γνωστά τετριμμένα περί συμπαράστασης σε γονείς και συγγενείς, όχι μ’ αυτή τη νοοτροπία. Πρέπει να είναι κλειστά γιατί ως δάσκαλοι με ενσυναίσθηση, στον θάνατο δύο παιδιών οφείλουμε να βλέπουμε τον θάνατο που «αποκρυσταλλώνει τη μορφή σε μιάν άσβεστη παιδικότητα φωτοστεφάνωτη»· κι αυτή να είναι «ο μονάκριβός μας μυστηριακός δεσμός με το αόρατο», όπως λέγει ο Κωστής Παλαμάς. Πρέπει να είναι κλειστά γιατί ως δάσκαλοι οφείλουμε να πάρουμε τη θέση του Άλλου, των γονιών που θρηνούν, ευχόμενοι όχι μόνον καλόν παράδεισο στις ψυχές αυτών των παιδιών, αλλά ευχόμενοι και το τετράστιχο του Κωστή Παλαμά: «Στο ταξίδι που σε πάει / ο μαύρος καβαλάρης, / κοίταξε από το χέρι του / τίποτε να μην πάρης». Στον αντίποδα της ποιητικής έκπληξης του Παλαμά, ως δάσκαλοι, να θρηνήσουμε κι εμείς: «Θρηνώ και οδύρομαι», όπως το λέγει ο άγιος Ιωάννης Δαμασκηνός, «όταν εννοήσω τον θάνατο», όταν συλλάβω δηλαδή τη φθοροποιό ενέργεια που «λυμαίνεται σύμπασα τη βροτεία φύση» και εν μια ριπή καταστρέφει το κατ’ εικόνα Θεού δημιούργημα.

Αιωνία η μνήμη-τους.